PRODUCING URBAN SPACE AFTER URBAN TRANSFORMATION: THE CASE OF ÇUKURAMBAR, ANKARA


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: LALE TUNÇBİLEK

Danışman: Inci Basa

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Küreselleşme ve dijitalleşme çağında, kontrolsüz kentleşmeye ayak uydurmak için şehirler, plansız bir şekilde yayıldı. Bu yayılma, aynı zamanda mevcut kentsel dokuyu gözden geçirmeyi gerektiriyordu. Çoğunlukla eski olanın yıkılması ve yeninin ortaya çıkması şeklinde gerçekleşen kentsel dönüşüm, mekânsal kopukluklar yaratırken, kentsel karmaşıklığı sosyokültürel açıdan yeniden tanımlamaktadır. Kentsel mekâna zamanla üretilen dinamik bir varlık olarak yaklaşıldığında, materyal ve kültürel kentsel mekânın kentsel dokunun tamamen yenilenmesi yoluyla üretilmesi kaçınılmaz olarak mevcut kimliği ve gündelik yaşamı bozmaktadır. 1974 yılında Henri Lefebvre "Mekânın Üretimi" adlı eserinde toplumsal mekânın toplumsal bir ürün olduğunu ve mekânın üretiminin birbiriyle bağlantılı üç andan oluştuğunu savunur: mekânsal pratik, mekân temsilleri ve temsil mekanları. Kentsel kopukluklar ve kimlik problemlerinin kentin kültürel, toplumsal ve mekânsal sürekliliğinin bozulmasına yol açtığını öne süren bu çalışma, Ankara şehrinde son dönemde kentsel dönüşüm geçiren Çukurambar mahallesine odaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı inşa edilmiş çevrenin hızlı ve özensiz, materyal ve toplumsal üretimine ilişkin kentsel mimari kimlik sorunlarını irdelerken, sonrasında Lefebvre'in mekân üçlemesini kullanarak üretilen mimari ve kentsel mekânı tespit edip çözümlemektedir. Anahtar Kelimeler: Mekânın Üretimi, Mekân Üçlemesi, Kentsel Dönüşüm, Ankara, Çukurambar