PHYLOGEOGRAPHIC RESOLUTION OF Botrylloides affinis leachii (SAVIGNY, 1816) FROM THE NORTH-EASTERN MEDITERRANEAN SEA


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Deniz Bilimleri Enstitüsü, Deniz Biyolojisi ve Balıkçılık Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Berivan Temiz

Danışman: Arzu Karahan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Deniz tulumluları (Tunicata) omurgalıların en yakın omurgasız akrabasıdır. Botryllus ve Botrylloides, tüm vücut onarımı yapabilen tek omurgalı grubu olan iki botrillid cinsidir. Bu çalışmada, mitokondriyal ve nükleer DNA belirteçleri (Cytochrome oxidase I (COI), Histon-3 (H3), Adenine Nucleotide Transporter/ADP-ATP Translocase (ANT), 18S rRNA and 28S rRNA) kullanılarak Botrylloides affinis leachii'nin Kuzey-doğu Akdeniz'deki filocoğrafik çözünürlüğünün belirlenmesi hedeflenmiştir. Popülasyon dinamiklerini net bir şekilde açığa çıkarmak için, moleküler analizlerle ölçeklendirmek üzere ayrı ayrı bölgesel ve zamansal analizler gerçekleştirilmiştir. Batıdan doğuya 8 mekânsal istasyondan: 1) Kemer (Antalya) 2) Side (Antalya) 3) Alanya (Antalya) 4) Tersane (Antalya) 5) Tisan (Mersin) 6) Kızkalesi (Mersin) 7) Mezitli (Mersin) ve 8) Konacık (İskenderun) olmak üzere, toplamda 214 örnek toplanmıştır. Mevsimsel analizler için, Kızkalesi zaman serisi istasyonu bir sene boyunca takip edilmiştir (Kasım 2017- Ekim 2018). Mevcut çalışma dizileri, veri tabanlarından çekilen moleküler dizilerle karşılaştırılarak, filocoğrafik analizler tamamlanmıştır. Ayrıca, canlı B. aff. leachii bireylerinin yaşam döngüleri ışık ve stereo mikroskobu altında incelenmiştir. Moleküler analizler sonucunda COI, H3 ve 28S genlerinin Kuzey-doğu Akdeniz B. aff. leachii popülasyonlarının tür tayini için iyi çözünürlük sağladığı görülmüştür. COI ve H3 genleri için toplamda sırasıyla 4 ve 14 haplotip kaydedilmiştir. H3 genindeki tür içi çözünürlük COI genine göre daha yüksek bulunmuştur. Diğer yandan, çalışmadaki örnekler ve İsrail'in B. leachii örneklerinin COI genleri arasında 60 mutasyon farkı bulunurken, H3 nükleer genleri arasında 5 mutasyon fark bulunmuştur. Türkiye'nin Doğu Akdeniz kıyılarında yaşayan B. aff. leachii popülasyonlarının COI ve H3 genlerindeki negatif Tajiima D değerleri baz alındığında, bu genlerin negatif seleksiyon altında oldukları bulunmuştur. Bunun aksine, 18S rRNA belirtecinin BLAST analizlerinde karışıklık yaratabileceği görülürken, en yüksek sekans çeşitliliğine ANT geninde rastlanmıştır. Organizmalarda kaydedilen fenotipik varyasyon, kullanılan moleküler belirteçlerin hiçbiriyle çözülememiştir.