Tarımsal su kullanımını belirleyen faktörler: Türkiye'deki sulama birlikleri üzerine bir inceleme

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İKTİSAT ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MEHMET EMİN BİLDİRİCİ

Danışman: PINAR DERİN GÜRE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Su, yeryüzündeki yaşam için vazgeçilmez bir kaynaktır. Yaşam için vazgeçilmez olması nedeniyle suyun fiyatının ekonomik ve yaşam değerinin çok altında olması, sınırlı kaynağı ile orantılı olacak bir kullanım bilincinin oluşmasını engellemektedir. Küresel ısınma ile birlikte su kıtlığı sorununun giderek daha ciddi bir hal alacağı öngörüsüyle, su kullanımını azaltmaya yönelik politikalar geliştirilmesi elzemdir. Bu politikaların Türkiye gibi su kullanımında en büyük paya sahip olan tarım sektörü öncelikli olarak uygulanması gayet normaldir. Bu nedenle bu tez, su kullanımının belirleyicilerini su kullanım hizmet bedeli (SKHB), yağışlı gün sayısı, buharlaşma oranı ve ekili alan gibi parametreler açısından analiz etmektedir. Gerçekleştirdiğimiz literatür taramasına dayanarak ifade etmek gerekirse, bu çalışma Türkiye'de tarımsal su kullanımını etkileyen faktörleri inceleyen ve iklimsel verileri su hizmet bedelinin ekonometrik analiziyle birleştiren ilk çalışmadır. Kapsam olarak, Türkiye genelinde Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'ne bağlı bölge müdürlüklerinin sorumlu olduğu alanlarda faaliyet gösteren sulama birliklerinin verileri bölgesel düzeyde birleştirilmiş ve maksimum olabilirlik yapısal eşitlik modeli ile katsayılar tahmin edilmiştir. Sonuçlar, su kullanım hizmet bedelinin, ekili biçili alanın ve önceki yıla vii ait su tüketim değerlerinin su tüketimi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu yönündeki ilk hipotezi desteklemektedir.