Determinants of the dollarization in Turkey: Does it differ for households and firms?
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ÖMER EREN ÇATALÇAM
Danışman: ELİF AKBOSTANCI ÖZKAZANÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dolarizasyon, küresel çapta yükselen enflasyon nedeniyle akademik dünyanın gündemine yeniden girdi. Koronavirüs pandemisinin başlangıcından bu yana merkez bankaları ve finans otoriteleri tarafından kullanılan politikalar enflasyonu hızlandırdı ve dolarizasyonu artırdı. Bu nedenle dolarizasyonun belirleyicilerinin analiz edilmesi daha önemli hale gelmiştir. Bu çalışmada, Türkiye için bir Otoregresif Dağıtılmış Gecikme Modeli (ARDL) ile hanehalklarının mevduat dolarizasyonu, firmaların mevduat dolarizasyonu ve kredi dolarizasyonunun belirleyicileri 2003 Ç1 ile 2021 Ç4 arasındaki dönem için incelenmiştir. Ekonometrik modellerin açıklayıcı değişkenleri olarak döviz kuru değer kaybı, enflasyon, USDTRY 3 aylık ima edilen oynaklık, reel mevduat ve borç verme oranı, dış borçların Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYİH) oranı, net ihracatın GSYİH'ye ve net uluslararası rezervlerin GSYİH'ye oranı seçilmiştir. Bu açıklayıcı değişkenler, para ikamesi ve varlık ikamesi görüşlerinin vekilleri olarak seçilmiştir. Tahmin sonuçları, para ikamesi görüşünün bir temsilcisi olarak ima edilen oynaklığın firmaların mevduat dolarizasyonunu ve kredi dolarizasyonunu olumlu etkilediğini, para ikamesi görüşünün bir vekili olarak enflasyonun ise hanehalklarının mevduat dolarizasyonunu olumlu etkilediğini göstermektedir. Ayrıca, varlık ikamesi görüşü altında, kurumsal görüşün temsilcisi olan net uluslararası rezervlerin her tür dolarizasyon için önemli olduğu tespit edilmiştir.