PREDICTOR ROLES OF SELF-COMPASSION, PARENTAL REFLECTIVE FUNCTIONING, AND PERFECTIONISM ON PARENTAL STRESS
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: AZİZE BÜŞRA ÖZBİLGİN İŞİLDAK
Danışman: Kadriye Funda Barutçu Yıldırım
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, öz-şefkat, ebeveyn içsel düşünme işlevselliğinin alt boyutları olan zihinselleştirme öncesi modlar, zihinsel süreçler hakkında kesinlik, zihinsel süreçler hakkında ilgi ve merak ve mükemmeliyetçiliğin uyumlu ve uyumsuz boyutlarının ebeveynlik stresi üzerindeki yordayıcı rollerini araştırmak amaçlanmıştır. İlişkisel araştırma deseninin kullanıldığı bu çalışmada, katılımcılar kolayda örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. 0-5 yaş arası en az bir çocuğu olan, Türkiye'de yaşayan, 502 anne ve 77 baba olmak üzere toplam 579 ebeveyn bu çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada veriler; demografik bilgi formu, Ebeveyn Stres Ölçeği, Öz-şefkat Ölçeği, Ebeveyn İçsel Düşünme İşlevselliği Ölçeği- Kısa Formu ve RAPS Mükemmeliyetçilik Ölçeği aracılığı ile toplanmıştır. Ana analiz yapılmadan önce ölçeklerin geçerlilik ve güvenirlikleri kontrol edilmiştir. Ölçeklerin geçerliliği doğrulanmıştır fakat ebeveyn içsel düşünme işlevselliğinin zihinselleştirme öncesi modlar ile zihinsel süreçler hakkında ilgi ve merak altboyutlarının yeterli güvenirlik değerlerine sahip olmadığı bulunmuştur. Bu nedenle modele, ebeveyn içsel düşünme işlevselliğinin yalnızca zihinsel süreçler hakkında kesinlik altboyutu eklenmiştir. Modeli test etmek için eş-zamanlı regresyon analizi yapılmıştır. Sonuçlar, test edilen modelin ebeveynlik stresindeki varyansın %27'sini açıklayan anlamlı bir model olduğunu göstermiştir. Öz-şefkat ve uyumlu mükemmeliyetçilik, anlamlı negatif yordayıcılar olarak bulunurken uyumsuz mükemmeliyetçilik ise anlamlı pozitif yordayıcı olarak bulunmuştur. Bununla birlikte, zihinsel süreçler hakkında kesinliğin, ebeveynlik stresini anlamlı şekilde yordamadığı ancak iki değişken arasında anlamlı negatif bir ilişki olduğu saptanmıştır. Öz-şefkat, uyumlu mükemmeliyetçilik ve uyumsuz mükemmeliyetçiliğin kısmi varyansları sırasıyla %10.4, %1.7 ve %1.6 olarak bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: ebeveynlik stresi, öz-şefkat, ebeveyn içsel düşünme işlevselliği, mükemmeliyetçilik