Catalytic cracking of n-decare in the presence of carbon dioxide
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1999
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: AYLİN RENGİN KISAKÜREK
Danışman: TİMUR DOĞU
Özet:oz N-DEKANIN KARBON DİOKSİT ORTAMINDA PARÇALANMASI (KRAKİNG) Kısakürek, Aylin Rengin Yüksek Lisans, Kimya Mühendisliği Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Timur Doğu Ocak 1999, 135 sayfa Bu çalışmada, dekanın katalizör ortamında kırılmasıyla oluşan ürünlerin dağılımı ve kimyasal yapısı incelendi. Katalizörlerin, sıcaklığın, taşıyıcı gazın, giriş kompozisyonunun ve alıkonuş süresinin etkileri belirlendi. Deneylerde dört değişik katalizör kullanıldı: (a) alümina, (b) nikel-alümina, (c) demir-nikel oksit, ve (d) nikel oksit katalizörleri. Deneyler helyum ve karbon dioksit ortamında gerçekleştirildi. Elde edilen ürünler ana olarak olefin ve isomerler ve biraz da parafinlerdi. Bunların yanında, karboksilik asitler de gözlendi. Ürünlerin seçiciliği çalışıldı ve C5 hidrokarbonunun olefin ve isomer yapısının ana ürün olduğu saptandı. Deneylerden edinilen sonuçlar karbon dioksit ortamında 500°C'nin üstünde karbon dioksit gazının, kok gazlaşma reaksiyonu ile kok oluşumunu azaltığını gösterdi. Böylece 500°C'nin üstünde termal kırılmanın yanında, katalitik kırılmanın da önem kazandığı ve dönüşümün de yükseldiği gözlendi. Taşıyıcı gazın dekana oranının arttırılması da dönüşümü arttırdı. Nikel-alüminakatalizörü en aktif katalizördü ve genelikle çoğu deney şartlarında deaktif oldu. Bu hızlı deaktivasyonu yüzünden katalizörle üretken sonuçlar almak çok zordu. Demir-nikel oksit katalizörü düşük ısılarda yüksek dönüşüm verdi. Bunun yanında, nikel oksit katalizörü diğer katalizörlerin yanında düşük dönüşümler verdi. Nikel oksit katalizörü deney şartlarında pek aktif değildi. Bu nikel oksit katalizöründe, ısının yükselmesi dönüşümü az yükseltti. Sistemde alıkonuş süresinin arttırılması dönüşümü bütün katalizörlerde arttırdı, ama bu artış nikel oksit katalizöründe azdı. Karboksilasyon reaksiyonu nikel-alümina, demir-nikel oksit ve nikel oksit katalizörlerinde oluştu, özellikle 500°C'nin üstünde karboksilik asit dönüşümü yüksekti. Anahtar Kelimeler: Dekanın Katalitik Olarak Kırılması, Karbon Dioksidin Aktivasyonu, Karboksilik Asit Oluşumu VI