Assessing the impact of heritage-led urban regeneration projects on the historic city center of Antakya
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: PARNIAN NEMATI
Danışman: PINAR AYKAÇ LEIDHOLM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünya çapındaki miras-eksenli kentsel dönüşüm olgusu, yıpranan tarihi kentsel dokuları kültürel mirasları aracılığıyla yeniden canlandırmak için bir çözüm olarak görülmektedir. Ancak, mirasın koruma amaçlı imar planları ve koruma projeleri yoluyla tanıtılması, tarihi kent dokularının fiziksel ve sosyal yönlerini önemli ölçüde etkilemektedir. Bu nedenle, miras-eksenli dönüşümün tarihi kentler ve bu kentlerde yaşayanlar üzerindeki kapsamlı etkilerinin değerlendirilmesi gereklidir. Antakya ya da antik dönem ismiyle Antioch, son yıllarda böyle bir dönüşüm sürecini yaşamaktadır.1987 yılında Antakya'nın koruma amaçlı imar planının uygulanmaya başlanmasından günümüze, kentin tarihi merkezi, fiziksel, işlevsel ve sosyal olarak değişimlere uğramıştır. 2009 yılında koruma amaçlı imar planının revizyonu sonrasında bu süreç hızlanmıştır. Bu değişikliklerin bir kısmı kent için faydalı olabileceği gibi, tarihi yapılara kapsamlı müdahaleler yapılması, yaşayanların kolektif hafızasının ve mekanın ruhunun kaybolması, yaşayanların yer değiştirmesi gibi sorunlara da yol açmaktadır. Günümüzde, Antakya tarihi kent merkezinde yer alan Zenginler Mahallesi ciddi bir dönüşüm geçirmektedir. Ancak, miras-eksenli bu dönüşümün Antakya'nın dokusu ve yaşayanları üzerindeki etkilerine yönelik çok fazla bir çalışma bulunmamaktadır. Bu tez, miras-eksenli kentsel dönüşüm projelerinin Antakya'daki tarihi Zenginler Mahallesi üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Etkiler, öncelikle Antakya'nın fiziksel, işlevsel ve sosyal özelliklerine ilişkin parametreler tanımlanarak değerlendirilmektedir. Tanımlanan bu parametrelerdeki değişiklikler incelenmiş ve analiz edilmiştir. Değişikliklerin analizlerine dayanarak, mahallenin fiziksel, işlevsel ve sosyal özellikleri açışından değerlendirmeler yapılmıştır. Böylelikle, kültürel miras eksenli dönüşüm projelerinin etkisi değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme, miras-eksenli dönüşümün Antakya'nın kentsel dokusu üzerindeki etkisini izlemek ve yönetmek için öneriler sunulmasını sağlamiştır.