Regeneration and agrobacterium mediated transformation studies in different tomato cultivars
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyolojik Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1998
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: YETER BÜLBÜL
Danışman: HÜSEYİN AVNİ ÖKTEM
Özet:ÖZ FARKLI DOMATES (Lycopersicon esculentum Mill) KÜLTÜRLERİNDE REJENERASYON VE AGROBACTERIUMA DAYALI TRANSFORMASYON ÇALIŞMALARI BÜLBÜL, Yeter Yüksek Lisans, Biyoloji Bölümü Tez Yöneticisi: Doç. Dr. Hüseyin Avni ÖKTEM Ortak Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Meral YÜCEL Ağustos 1998, 79 sayfa Bir bitki türünde, optimize edilmiş bir rejenerasyon yöntemi ve uygun bir gen aktarım sistemi, transjenik bitkilerin eldesi için gerekli olan en önemli öğelerdir. Sunulan çalışma, domates bitkisinde (Lycopersicon esculentum) rejenerasyon ve Agrobacterium 'a dayalı bir gen transfer sistemi oturtturmayı amaçlamıştır. Regenerasyon çalışmaları WC156, Pearson, H2274 ve SC2121 olmak üzere dört farklı domates çeşidinde yürütülmüştür. 10-20 günlük kotiledon, hipokotil ve toprakta büyümekte olan 2-3 aylık bitkilerden elde edilen yaprak diskleri olmak üzere üç farklı eksplant türü rejenerasyon yetenekleri açısından incelenmişlerdir.Bütün eksplant tipleri, 2.5 mg/L benzol adenine (BA) ve 0.2 mg/L indolasetik asid (IAA) içeren MS ortamında (MS tuzları, Gamborg vitaminleri, %3 sükroz (w/v), %0.7 agar, pH 5.7) kallus oluşturabilmişlerdir. Her dört çeşit domates türünün kotiledon eksplantları, 30-45 gün içerisinde iyi gelişmiş gövde oluşturmuşlardır. Öte yandan, diğer eksplantlarda, gövde oluşturma kapasitesi domates kültürünün türüne göre değişmektedir. Her kültürün kotiledon dokusundan gelişen gövdeler, kök oluşturma ortamında (MS tuzlan ve vitaminleri, %3 sükroz (w/v), %0.7 agar ve 0.1 mg/L IAA, pH 5.7) kök gelişimi göstermişlerdir. Köklenen bitkiler toprağa alınmış ve sera ortamında büyümüşlerdir. Rejenerasyon prosesi 5-6 aylık bir süreçte gerçekleşmektedir. Transformasyon çalışmaları, npt-II (kanamycin direnci) ve uida (GUS) genlerinin bulunduğu pGUSINT binary vektörünü taşıyan Agrobacterium tumefaciens' iri EHA105 susu kullanılarak yaprak diskleri, kotiledon ve hipokotillerde yürütülmüştür. Kontrol eksplantlara kıyasla, Agrobacterium ile muamele edilen eksplantlar, 50 mg/L kanamisinin varlığında daha yavaş kallus oluşumu ve daha az gövde oluşumu sergilemişlerdir. Sadece kotiledon eksplantlan kanamisine dirençli kallus oluşumu ve histokimyasal boyama yöntemiyle pozitif GUS aktivitesi göstermişlerdir. Anahtar Kelimeler: Domates, Rejenerasyon, Agrobacterium, Transformasyon, neomisin fosfotransferase-II (npt-II), GUS. vı