Heritage preservation and climate change adaptation for floods in historic schools: İzmir city centre
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KÜLTÜREL MİRASI KORUMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: TUĞÇE HALICI
Danışman: Sibel Yıldırım Esen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kültür varlıkları iklim değişikliğinin etkilerine karşı giderek daha kırılgan hale gelmektedir. Kültürel miras yapılarının iklim değişikliği tehlikelerine karşı hasar görebilirliklerinin değerlendirilmesi ve iklim değişikliğine uyumuna yönelik yaklaşımların geliştirilmesi, kültür varlıklarının değerlerinin korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle, bu tez İzmir'in şehir merkezindeki tarihi okul binalarının hasar görebilirliklerini değerlendirmeyi ve iklim değişikliğine uyumuna yönelik yaklaşımlar geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, öncelikli olarak sel ve deniz seviyesinin yükselmesine odaklanılarak hem kentsel (İzmir'in kent merkezi için) hem de bina ölçeğinde hasar görebilirlik değerlendirilmesi yapılmıştır. Araştırma kapsamında, saha çalışması, arşiv araştırması, seçilen okulların personeli ve ilgili uzmanlarla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Ek olarak, sel ve deniz seviyesi yükselmesi tehlike haritaları ve tarihi okulların koordinat verileri kullanılarak kentsel ölçekli bir mekânsal değerlendirme yapmak amacıyla Coğrafi Bilgi Sistemlerinden (CBS) yararlanılmıştır. Bina ölçeğinde hasar görebilirlik değerlendirmesi yapılırken, miras değeri, mevcut durum ve yapının mimari özellikleri ile uyum kapasitesini dikkate alan nitel bir değerlendirme yaklaşımı benimsenmiştir. Kentsel ölçekte değerlendirme sonucunda, farklı seviyelerde sel ve deniz seviyesi yükselmesine maruz kalan okulları belirlemiş olup, değerlendirme sonuçları kentsel ölçekte iklim değişikliğine uyuma yönelik alınacak tedbirlerin önceliklendirilmesi açısından önemlidir. Kentsel ölçekte, 2050, 2100 ve 2150 yılları için deniz seviyesi yükselmesi senaryoları dikkate alınmaktadır. Bina ölçeğinde değerlendirme için, Mithatpaşa Mesleki ve Anadolu Lisesi vaka çalışması için seçilmiştir. Değerlendirme sonuçları, okulun sele karşı hasar görebilirliğini etkileyen etkenleri göstermektedir. Ek olarak, okulun kırılganlığını azaltmak için bodrum pencerelerinden su girişini önlemek için geçici sel bariyerlerinin kullanılması, drenaj sisteminin iyileştirilmesi ve adaptasyon kapasitesinin arttırılması için kullanıcı eğitimi de dahil olmak üzere adaptasyon stratejileri önerilmektedir. Bu öneriler, okulun miras değerlerinin korunmasını dikkate almaktadır. Bu araştırmada kullanılan hasar görebilirlik değerlendirmesi yaklaşımının, kültürel mirasın iklim değişikliğine uyumuna ilişkin gelecekteki araştırmalar için yön gösterici olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kültürel Miras, İklim Değişikliğine Uyum, Hasar Görebilirlik Değerlendirmesi, Sel, Deniz Seviyesi Yükselmesi