The reformation of the political opposition in Iran (1926-1946)

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MURAT YÜMLÜ

Danışman: RECEP BOZTEMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, tarihsel bir çerçeve içerisinde İran'da siyasal muhalefetin 1926-1946 yılları arasında yeniden ortaya çıkışını hazırlayan nedenleri incelemeyi amaçlaktadır. Siyasal muhalefetin istikrarı, siyasal çıkarların temsiliyetini öngören hareketlerin kapasitesini belirleyen iç ve dış faktörlere dayanmaktadır. Ek olarak, çalışma siyasal dönüşümün limitleri ve Rıza Şah Pehlevi döneminde siyasal parti oluşumunu ele almaktadır. Böylelikle, çalışmada parti oluşumlarının siyasal hayatı ne dereceye kadar dönüştürmekte başarılı olduğunun incelenmesi amaçlanmıştır. Bu soru milliyetçi ara dönemin erken evresini de kapsamaktadır. Kısaca, 1920'lerden 1940'lara, İran'da siyasal hayat uluslararası ilişkilerdeki kriz dinamiği ve işgalci Müttefik devletlerin manipülasyonları yoluyla katı bir yönetim çizgisinden görece liberal bir atmosfere dönüşmüştür. Çalışmada dışsal faktörlerin limitlerinin yanında, içsel faktörlerin siyasal partilerin ve derneklerin yaygınlaşmasında etkili olduğu ileri sürülmektedir. Böylece çalışma 1926-1946 arasındaki dönemde siyasal olaylara, modellere ve mücadelelere ışık tutmayı ve milliyetçi ara dönemin erken evresinde İran'da siyasal muhalefetin yeniden ortaya çıkışını incelemeyi amaçlamaktadır.