The architectural cogitatio: A phenomenological critical realist contact for the ethico-political prognosis of the 21st century architecture theory
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: GÜNCE EŞİNGEN KINAYOĞLU
Danışman: İnci Basa
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tez, mimarlığı, failliğinin algısal nesnesi olarak öne sürer; ve bütünlüğünü, binyılın başında ve onu takip eden yirmi yıldaki çağdaş söylemsel işleyişlerden türetilen bir imgelem olarak görür. Bu çalışma, Latin felsefesinden gelen cogitatio terimi aracılığıyla, disiplin alanını kendi düşünümselliğinin bir nesnesi olarak eklemleyerek, mimarlığın fenomenolojik parantez içindeki durumunu ele almaktadır. 21. Yüzyıl mimarlık kuramını biçimlendirmek adına mevcut ve yeni ortaya çıkmakta olan teşhis konumlarını dokuyacak bir çerçeve önermektedir. Bu tez, önce mimarlık algısının nasıl kendi bilincinin içeriği haline geldiğini, daha sonra mimarlığı kargaşaya sürükleyen entelektüel düşüncede ortaya çıkan kaymaları, ve son olarak da disiplinin politik ve ahlaki söyleme doğru yeniden yönlendirilmesini inceleyerek, felsefenin mimari düşüncedeki temel üstünlüğünü yeniden kurmayı amaçlamaktadır. Tez, mimarlığın çıkmazlar ve yeniden uyanışlar arasındaki durumunu teşhis etmekte, failliğinin nasıl ilerleyeceğine dair bilinmezlik içinde olduğu bir açmazı tasvir etmekte ve geçerli bir ontolojik yaklaşım için henüz tamamlanmamış bir araştırmayı sürdüren aletik çabayı ileri sürmektedir. Ahlaki dürüstlüğü kurarak, mimarlığı kişinin kendisiyle olan bireyci parrhesiastik iletişimi üzerinden yeniden biçimlendirme potansiyelini sunmaktadır. Yönelimselliğin öneminden hareketle, hem fenomenolojinin hem de eleştirel gerçekçiliğin kavramsal ve üstdilsel araçlarını mimari tartışmaya dahil etmektedir. Bu tez, sosyolojik ve ekonomik şimdiki zamana ilişkin eleştirel söylemin siyasallaşmasının merkezine yerleştirilen çağdaş mimarlığın felsefi açıklamasına rehberlik etmek için eleştirel gerçekçi üstkuram ve mimarlık kuramının temas alanını genişletmektedir.