Haveli Household System: Dissecting Sujhan Singh's domestic space organisation as a niche of socio-political and gender roles in the 18th century, Rawalpindi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mimarlık Tarihi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ZAIN WAQAR

Danışman: ALİ UZAY PEKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bilim insanları tarafından, aile hayatının toplumun sosyal ve politik yapısının ana hatlarını belirleyen merkezi konumu nadiren ele alınmaktadır. Bu çalışmada konut kavramı ve toplumsal etkilerinin daha bütünsel bir değerlendirmesi yapılarak Haveli konut sistemleri araştırılmış ve bu mimari tipolojinin kabul gören temel anlamlarından daha kapsamlı dinamiklere katkıda bulunan tanımlayıcı unsurları ele alınmıştır. 18. yüzyıl Hindistan'ına ait olan bu avlulu konut modeli, toplumsal cinsiyet rollerinin yansıması ve alan düzenlemesinin ifade ettiği sembolizmle, toplumu şekillendiren kültürel anlamlara dair büyük bir içgörü sunmaktadır. Mimarinin tarzı, sömürgecilerin bölgedeki etkisini karakterize edici bir yaklaşımla değerlendirme imkanı sunar. Bu özel konut sisteminin temel bileşeni olarak kabul edilen "Indo-Saracenic" stili değerlendirmek toplumsal cinsiyet algısıyla ilişkilendirilen alan düzenlemesinin kademeli dönüşümünü, iktidar dinamiklerini ve akültürasyon izlerini anlamımızı sağlayacak veriler ortaya koymaktadır. Bu çalışmada Haveli konut tipini oluşturan mekansal düzenlemeler kamusal ve özel alan ayrımı kapsamında değerlendirilmiş, konut yapısı ve sakinleri ile ilişkilendirilebilecek sosyo-politik veriler bütünsel ve daha derin bir anlayış geliştirebilmek için analiz edilmiştir. Özellikle araştırma, günümüzde gerekli koruma çalışmalarının ve kapsamlı incelemelerin yapılmadığı ve bölge için çok değerli bir kültürel miras unsuru olan Sujhan Singh Haveli'ye dikkat çekerek bu ve benzeri yapıların daha kapsamlı bir şekilde değerlendirilmesi gerekliliğini teşvik eden bir çalışma önerisi sunmayı hedeflemiştir.