Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: SERA TİRKEŞ
Danışman: Çağla Akgül
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kömür taban külü, kömür yakan fırınların tabanından toplanan kaba, taneli, yanmaz bir yan üründür. Genellikle, taban külünü soğutmak ve taşımak için büyük miktarlarda su kullanan yaş taşıma sistemleri (YTŞ) kullanılmaktadır. YTŞ, su dolu hazneler veya suya batmış konveyörler gibi teknolojilerden oluşmaktadır. Bununla birlikte, su arıtma ihtiyacından, kirli su gibi çevresel kaygılardan ve yüksek işletme maliyetleri gibi sebeplerden dolayı, su ve su arıtma gerektirmeyen ve sürdürülebilir olan kuru taşıma sistemlerine (KTŞ) gerekli bir geçiş yapılmaktadır. Ayrıca, KTŞde ısı enerjisinin kazana geri döndürülmesi, daha düşük kömür kullanımı ile sağlanabilmektedir. Mevcut durumda her iki taşıma sistemi de termik santrallerde aktif olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada, çimento ikame malzemesi veya ince agrega olarak kullanıldığında Portland çimentosu esaslı sistemlerde yaş taşınan ve kuru taşınan taban küllerinin performansı araştırılmıştır. Taban külleri, benzer yakma ve çalışma sistemlerine sahip, aynı kömür türü kullanılan iki farklı termik güç ünitesinden toplanmıştır. Ünitelerden biri YTŞ ve diğeri KTŞ ile kurulmuştur böylece kül taşıma sistemlerinden gelen küller kontrollü karşılaştırılabilmiştir. Her iki taban külü de oldukça amorf yapıya ve benzer kimyasal bileşimlere sahip bulunmuştur. Bunun yanında, kuru taşınan taban külü daha hafif, kaba, gözenekli ve öğütülebilir olarak bulunmuştur. Öğütülerek çimento ikame malzemesi olarak, elenerek ince agrega olarak veya her ikisi olarak birleşik kullanıldığında, taban külleri benzer basınç ve eğilme dayanımı, hidratasyon ısısı ve alkali-silika reaksiyon direnci göstermişlerdir. Sonuçlar, her iki kül işleme sisteminden gelen taban küllerinin Portland çimento esaslı sistemlerde etkili bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir.