Application of fire safety criteria to high-rise buildings: A case study of İstanbul


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ÖZLEM AYHAN

Danışman: SOOFİA TAHİRA ELİAS ÖZKAN

Özet:

öz YANGIN GÜVENLİK KRİTERLERİNİN YÜKSEK YAPILARDA UYGULANMASI: BİR İSTANBUL ÇALIŞMASI ÖZLEM AYHAN Yüksek Lisans, Yap* Bilgisi Arta Bilim Dair, Mimarlık Bölümü Tez Yöneticisi: Yrd. Doç. Dr. Soofia Tahra Elias Özkan Ortak Tez Danışmanı: Prof. Güner Yavuz Kasım 2001, 122 sayfa Tarih boyunca, bina yangın güvenliğinin önemi, ne yazık ki ancak ciddi kayıpların verildiği yangın olayları neticesinde anlaşılmıştır. Gelişen teknoloji ve ilerleyen nüfusla birlikte yangın olaylarının sayısında artış meydana gelmektedir. Aktif yangın güvenlik önlemleri dediğimiz yangın algılama, ihbar ve söndürme sistemleri de teknoloji ile birlikte gelişmekte; ancak yapıda can ve mal güvenliğini sağlayacak çok önemli bir etken ve mimari tasarımın bir parçası olan pasif yangın güvenlik önlemleri, hala, tasarımı etkileyen öğelerin belki de en sonuncusu olmaya devam etmektedir. Dünyanın gelişmiş ülkelerinde bina yangın güvenliğini sağlayan, son derece detaylı hazırlanmış standartlar mevcuttur. Ülkemizin sosyal, kentsel ve iklimsel yapısına uygun yangın güvenlik standartları hazırlanıp uygulanmadığı gibi, mevcut yönetmelikte ve bu yönetmeliğin uygulanmasında eksikler vardır. Son yıllarda, ülkemizde bina yangın güvenliği üzerine yapılmış araştırma çalışmalarının pek çoğunda bueksikler irdelenmiş ve farklı yapı tipleri üzerinde değerlendirilmiştir. Bu çalışma, konu ile ilgili önceki çalışmaların önerileri doğrultusunda, ülkemizde yangın güvenlik yönetmeliğinin geliştirilmesi ve tasarımcılar üzerinde daha belirleyici olması konusunda somut bir adım atmak amacıyla yapıldı. Bu amaç doğrultusunda konu ile ilgili bir kaynak araştırmasının ardından, ülkede yangın olaylarının en çok yaşandığı kent olan İstanbul'da bir saha çalışması yürütüldü. İstanbul'da yüksek yapı yangınlarının en çok yaşandığı dört farklı bölgede yapılan bu çalışmada, söz konusu bölgelerde 2000 yılı içinde yüksek yapılarda yaşanmış yangınlara ait yangın raporları toplanarak değerlendirildi. İtfaiye Müdürlüklerince hazırlanan ve yangına ilişkin pek çok bilgiyi içeren bu raporlardan, mimari tasarımı doğrudan etkileyen pasif güvenlik önlemleri konusundaki bilgiler seçilerek istatistik yöntemlerle analiz edildi. Analiz sonuçları değerlendirilerek öneriler sunuldu. Konuyu bir örnek üzerinde daha detaylı incelemenin faydalı olacağı düşüncesiyle, saha çalışması yürütülen bölgelerden birinde, herhangi bir yangın güvenlik önlemi bulunmayan bir yüksek yapı seçilerek yangın güvenliği bakımından değerlendirildi. Veri toplama, bu verileri istatistiksel olarak analiz etme ve değerlendirme yöntemiyle yürütülen ve bir örnekle desteklenen bu çalışmada konu ile ilgili kitap, rapor, makale ve eleştiri yazılarının yanı sıra WEB sayfaları, seminer ve sergiler gibi bilgi kaynaklan kullanıldı. Mimari çizimler, harita ve tablolarla da desteklenen çalışma, içeriğindeki tüm bölümlerin değerlendirmesini yapan bir sonuç bölümü ile noktalandı. Anahtar Sözcükler: yangın, yangın güvenliği, yüksek yapılar, veri analizi, İstanbul VI