Effect of operational parameters and formation properties on drillability in surface set diamond care drilling


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Maden Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1997

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: M.ERTAN AKÜN

Danışman: CELAL KARPUZ

Özet:

ÖZ YÜZEY TANELİ ELMASLI KAROT SONDAJLARINDA OPERASYON PARAMETRELERİ VE KAYA ÖZELLİKLERİNİN DELİNEBİLİRLİĞE ETKİSİ Akün, M.Ertan Doktora, Maden Mühendisliği Tez Yöneticisi: Prof.Dr. Celal Karpuz EYLÜL 1997, 251 sayfa Bu tez, MTA'nın altı yıllık elmaslı karotlu sondaj çalışmaları kapsamında, belirli bir yöntem içerisinde yoğun olarak uygulanan arazi çalışmalarıyla toplanan çok miktarda veriyi içermektedir. Arazide derlenen bu veriler laboratuvar analizleriyle desteklenmiş ve elmaslı karotlu sondajlarda, işlem değişkenleri ve kaya özelliklerinin delinebilirliğe etkisi üzerinde yoğunlaşılmıştır. En önemli işlem değişkenleri (matkap yükü, matkap devri, dolaşım hacmi) ve kaya özellikleri (tek eksenli basınç mukavemeti, kaya kalite değeri, süreksizlik sıklığı, kuvars miktarı) detaylı olarak incelenmiş ve tüm bu değişkenlerin delinebilirlikle ilişkileri araştırılmış ve anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Matkap yükü ve matkap dönme hızının, ilerleme hızlan üzerindeki ortak etkisinin önemini vurgulamak amacıyla, üç boyutlu çizimler VIyapılmış, farklı kayalar için optimum değişken aralıkları ile ilerleme hızları önerilmiştir. İşlem değişkenleri kullanılarak ek bağımlı değişkenler elde edilmiş ve analizlere dahil edilmiştir. Elmas-kaya kontağındaki etken gerilmeler hesaplanarak ilerleme hızlarıyla ilişkileri belirlenmiştir.Özgül kesme derinlikleri irdelenmiş ve delinebilirlikle ilişkilendirilmiştir.Oluşan torklar kullanılarak kaya özgül enerji değerleri saptanmış ve delinebilirlikle ilişkilendirilmiştir. Göreceli derin kuyularda (1000-2000m), basınç kayıplarının ve ilerleme hızlarının etkisi araştırılarak bir kritik etkili derinlik kavramı geliştirilmiştir. Matkap ömürleri ve matkap aşınmaları yoğun olarak değerlendirilmiş ve elmas ağırlık (karat) kayıpları gözönüne alınarak ilerleme hızı-matkap ömrü ve ilrleme hızı-kuvars miktarı ilişkileri bulunmuştur. İlerleme hızlarıyla gözlemlenen tüm değişkenler ayrı ayrı ilişkilendirildikten sonra, bu bağımsız değişkenler çoklu regresyon analizine tabi tutulmuş ve böylece her farklı kaya birimi için delinebilirlik eşitlikleri sunulmuştur. vuBazı bölgelerde karotsuz döner sondaj çalışmalarının incelenmesiyle, kaya matkapları ve yüzey taneli elmaslı karot matkapları karşılaştırılmıştır. Bazı sahalar için, benzer karşılaştırmalar emprenye ve yüzey taneli elmaslı karot matkapları için de gerçekleştirilmiştir. Anahtar sözcükler: Elmaslı sondaj, ilerleme hızı, işlem değişkenleri, kaya özellikleri,matkap aşınması. vıu