A PHENOMENOLOGICAL STUDY ON EMOTIONAL EATING EXPERIENCES OF ADOLESCENTS
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: NERGİS HAZAL YILMAZTÜRK
Danışman: Zeynep Sümer
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu nitel çalışma, duygusal yeme olgusunu ergenlerin bakış açıları üzerinden incelemekte ve duygusal yemeye yatkınlık faktörlerini, duygusal yeme süreçleri ve sonrasındaki deneyimlerini araştırmayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda, 10 ergen-anne çifti ile yapılan yarı yapılandırılmış çevrimiçi görüşmeler ve ergenler tarafından tutulan besin günlükleri kullanılmıştır. Refleksif tematik analiz sonucunda duygusal yemeye yatkınlık boyutları, duygusal yeme süreci ve duygusal yemeden sonrası olmak üzere üç ana tema etrafında toplandığı belirlenmiştir. Yatkınlık boyutları, bireysel ve çevresel dinamikler olmak üzere iki ana temadan oluşmaktadır. Bireysel dinamikler duyuşsal, bilişsel ve fizyolojik boyutlardan oluşurken, çevresel dinamikler besinle ilgili erken dönem deneyimlerini, ailedeki beslenme alışkanlarının etkisini ve teknolojik gelişmelerin duygusal yemeyle ilişkisini içermektedir. İkinci ana temada ise duygusal yeme sürecinin belirli özellikleri ve ergenlerin yeme alışkanlıklarının bunlarla uyumluluğu yer almaktadır. Son olarak, duygusal yeme sonrası deneyimleri içeren ana tema, akranlarla kıyaslama ve zorbalık gibi sosyal sonuçları kapsamaktadır. Bulgular, duygusal yemenin hem olumsuz hem de olumlu duygusal değerlerle ilişkili olduğunu ve besin kaynaklı sosyalleşme modellerinin öğrenme yoluyla duygusal yeme için önemli olduğunu göstermiştir. Ayrıca, duygusal yeme, kısa süreli rahatlamaya olanak sağlamasına rağmen, genellikle pişmanlık ve beden memnuniyetsizliği gibi olumsuz sonuçları beraberinde getirmektedir. Çalışmanın bulguları, uygulamaya yönelik çıkarımlar ve gelecekteki araştırmalara ilişkin öneriler doğrultusunda tartışılmıştır.