An Expert system approach based on Şanlıurfa tunnel construction experiences


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1995

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: BİROL AKPINAR

Danışman: MUSTAFA TALAT BİRGÖNÜL

Özet:

Bu tezin amacı Şanlıurfa Sulama Tünelleri inşaatı sırasında kazanılan tecrübelerin, tünelcilik alanında yeni uygulanmaya başlayan teknolojilerle uzman sistem bilgisayar ortamında kalıcılığını sağlamak ve bu alanda bilgi edinmek isteyen kişilere kolay ve çabuk bir ulaşım imkanı sağlamaktır. Tünel inşaatlarında, dizayn aşamasından uygulama esnasına kadar karşılaşılacak zemin şartları hakkında kesin veri elde edilememekte, jeoloji çok değişik varyasyonlar gösterebilmektedir. Değişen inşaat koşullarına çok çabuk intibak sağlanmalı, gerekli tedbirler hemen alınmalıdır. Doğru tedbirlerin alınmasındaki gecikmeler tünel inşaatlarını çok geciktirmekte ve dolayısıyla maliyetlerini de çok arttırmaktadır.Kendi uzmanlık alanında tecrübe kazanmış kişilerin devamlı proje alanında tutulmaları çoğu zaman mümkün olmamaktadır. Ancak her an danışılabilecek, tecrübe ve bilgi birikimine sahip kaynakların sağlayacakları fayda tartışmasızdır. Uzman sistemler bilgi birikimini belli bir sistem içinde yorumlayan ve insanların mantığını taklit edebilen bilgisayar programlarıdır. Uzmanlar gibi hata yapabilmekte, bu hatalarını düzeltebilmekte ve kullanıcı kişiyi belli bir konuda uzman gibi aydınlatabilmektedirler. En büyük özellikleri kalıcı ve tutarlı olmaları, bilgi alışverişini de çok çabuk ve alternatiflerine göre ucuz yapabilmeleridir. Uzman sistemler inşaat ve diğer alanlarda çok yaygın bir kullanım alanına sahip olmaya başlamışlardır. TUNEX programı, tünel projeleri ile iştigal eden mühendis ve teknik personele, zemin sınıfı ve tünel özelliklerine göre uygulanması gereken kazı ve destekleme metodları ile tünelde kullanılacak taşıma sistemi konularında yol göstererek yardımcı olmak üzere geliştirilmiştir. Program ayrıca, tünellerin kazısı ve geçici desteklemesi esnasında sıklıkla karşılaşılan çeşitli problemler üzerinde özel çözümler ve tavsiyeler vermeyi de amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Uzman Sistemler, Tünel Kazısı, Geçici Destekleme, Jeolojik Sınıflandırma Anabilim Dalı Sayısal Kodu: 624.03.02 VI