The Use of natural zeolite as catalyst in the production of ethylbenzene
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1994
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ÖZLEM ESEN KARTAL
Danışman: IŞIK ÖNAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:öz DO?AL ZEOLITELERIN ETILBENZEN ÜRETİMİNDE KATALİZÖR OLARAK KULLANILABİLİRLİLİ?İNİN İNCELENMESİ KARTAL, Özlem Esen Yüksek Lisans Tezi, Kimya Mühendisliği Anabilim Dalı Tez Yöneticisi : Prof.Dr. IşıkÖnal Mayıs, 1994, 126 sayfa Bu tezde, klinoptilolit doğal zeoliti kullanılarak ZSM-5 zeolit katalizörleri elde edilmiştir. Klinoptilolitin HCI asit ile işlem görmesiyle Si02 / Al203 mol oranı yükseltilmiştir. ZSM-5 zeoliti, asitle işlem görmüş klinoptilolit, NaOH, TPABr ve H20 kullanılarak 180 °C de 110 saatte elde edilmiştir. Bu reaksiyon sonucu elde edilen ürünler, XRD ve İR Spektrofotometre ile karakterizasyon yapıldıktan sonra H-formuna dönüştürülerek asidik katalizörler haline getirilmiştir. Hazırlanan bu katalizörler, buhar fazı benzen alkilasyon reaksiyonunda benzen dönüşümü, etilbenzen verimi ve seçiciliği açısından Yarımca'da Petkim Araştırma ve Geliştirme Merkezi'nde kurulmuş olan katalizör test ünitesinde test edilmişlerdir. Elde edilen sonuçlara göre klinoptilolitteki Si02 / Al203 mol oranının ZSM-5 eldesinde önemli bir parametre olduğu ortaya çıkmıştır.Ayrıca ZSM-5 kristalinitesi için optimum TPA+ / TPA+ + Na+ oranının 0,5 olduğu görülmüştür.Katalizör test sonuçları, bu çalışmada hazırlanan R 314 katalizörünün benzen dönüşümü açısından referans kabul edilen örnekle alınan sonuçlara yakın değerler verdiği ve etilbenzen verimi ve seçiciliği açısından da katalitik başarısının reaksiyon sıcaklığının 425 °C ye çıkartılmasıyla artırılabileceğini göstermektedir. Bununla birlikte TGA analiz sonuçlarına göre 400 °C de reaksiyon sırasında R 314 katalizöründe oluşan kok miktarı % 4.8 iken 425 °C ' de bu değerin % 12 ' ye yükseldiği görülmüştür. TGA cihazı kullanılarak gerçekleştirilen amonyak desorpsiyon yöntemine göre R 314 ve R 312 örnekleri için asidik kısım sırasıyla 3.7092 x10 13 ve 3.073 x 1013 molekül / cm2 olarak bulunmuştur. Anahtar kelimeler : Klinoptilolit, ZSM-5, katalizör, alkilasyon, etilbenzen Bilim Kodu : 603.02.01 vı