Active vibration control of smart structures


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Havacılık ve Uzay Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: FATMA DEMET ÜLKER

Danışman: YAVUZ YAMAN

Özet:

Bu çalışmada, İT,*, ve /i-sentez yöntemleri kullanılarak akıllı yapıların serbest ve zorlanmış titreşimlerini sönümlendirmek için denetçi tasarlanması amaçlanmıştır. Akıllı kiriş olarak ad landırılan bir kiriş benzeri yapı ile akıllı plak olarak adlandırılan bir plak benzeri yapı ince lenmiştir. Bu yapılar, üzerlerine PZT (Lead-Zirconate-Titanate) yamaları yapıştırılmış pasif alüminyum yapılardır. Yapılar, bir kenarı tutturulmuş diğer kenarı serbest bırakılmış olarak incelenmiştir. Çalışmanın ilk aşaması akıllı yapıların sistem modellerinin deneysel veriler kullanılarak be lirlenmesi üzerine yoğunlaşmıştır. Deneysel olarak belirlenen bu modeller için Hoa ve /i-sentez yöntemleri ile gürbüz denetçiler tasarlanmıştır. Çalışmanın ikinci kısmında, akıllı yapıların serbest ve zorlanmış titreşim denetim uygulamaları yapılmıştır. Bu tezin kapsamında, ODTÜ Havacılık ve Uzay Mühendisliği Bölümünde bir Akıllı Yapılar Laboratuvarı kurulmuştur. Denetim uygulamalarında iki değişik yaklaşım göz önünde bulun durulmuştur. Hk yaklaşımda, denetçiler uzama ölçümlerim esas alarak tasarlanmıştır, ikinci yaklaşımda, denetçi tasarımında yerdeğişim ölçümleri esas alınmıştır. Yerdeğişim ölçümleri laser yardımı ile yerdeğişim algılama cihazı ile yapılmıştır. Akıllı kirişin ilk iki rezonans frekansındaki titreşimi H^ yöntemi kullanılarak başarılı bir şekilde denetlenmiştir. Akıllı plakın ilk iki eğilme titreşimleri ve ilk burulma titreşimi yıt-sentez yöntemi ile sönümlendirilmiştir. Hem uzama ölçümleri uygulamalarında hem de yerdeğişim ölçümleri uygulamalarında yeterli titreşim sönümlenme seviyelerine ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Sistem Belirlenmesi, i?oo ve fi sentez methodları, Gürbüzlük Analizleri, Sinyal İşlenmesi, Denetçi Uygulanması