Investigating a mathematics teacher and his eighth-grade students' proof evaluations


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: HALİL İBRAHİM ŞİMŞEK

Danışman: Işil Işler Baykal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İspat ve akıl yürütme, matematik eğitiminin öğrenciler tarafından erken yaşlardan itibaren geliştirilmesi gereken önemli bir yönü olarak düşünülebilir. Ancak şunu da belirtmek gerekir ki, uygun akıl yürütmeye dayandırılmayan bir argüman geçerli bir ispat olarak değerlendirilemez. Geçmiş çalışmalar, öğrenci ve öğretmenlerin geçerli ve geçersiz ispatları ayırt etmekte zorlandıklarını göstermektedir (Örn., Stylianides vd., 2017). Bu sorunun daha derinlemesine anlaşılabilmesi için bir matematik öğretmeni ve onun 20 sekizinci sınıf öğrencisi ile, öğretmen ve öğrencilerin ispat değerlendirmelerindeki benzerlik ve farklılıkları ortaya çıkarmayı amaçlayan bir durum çalışması yapılmıştır. Veriler yazılı anketler ve görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Sonuçlar, aksiyomatik ve tümevarımsal (örnek temelli) argümanların hem öğretmenler hem de öğrenciler için ikna edici olduğunu ancak otoriter argümanların ikna edici olmadığını göstermiştir. Ayrıca dönüşümsel ve algısal argümanlar öğretmen açısından ikna edici bulunurken öğrenciler tarafından ikna edici bulunmamıştır. Matematiksel ifadenin her zaman işe yaradığını gösterme açısından öğrenciler tümevarımsal argümanların tamamını geçerli görürken yarıdan fazlası aksiyomatik argümanları geçerli bulmamıştır. Öte yandan öğretmen tüm aksiyomatik argümanları geçerli bulduğunu ancak kendisi için yalnızca bir tümevarımsal argümanın geçerli olduğunu belirtmiştir. Ayrıca öğretmenin, argümanların ikna ediciliğini ve geçerliliğini değerlendirmek ve argümanları kendi öğrencilerinin cevaplarıymış gibi puanlamak için çoğunlukla örneklere, tüm durumlar için geçerliliğe ve cebir kullanımına odaklandığı gözlemlenmiştir. Öğrenciler ise ikna edicilik, geçerlilik ve öğretmen beklentisine göre değerlendirme yaparken çoğunlukla örneklere ve argümanın anlaşılırlığına odaklanmışlardır. Anahtar Kelimeler: İspat Değerlendirmesi, Öğretmen İspat Değerlendirmesi, Öğrenci İspat Değerlendirmesi