U.S. SECURITY COOPERATION IN THE MIDDLE EAST: THE CASES OF ISRAEL AND SAUDI ARABIA, 2003-2023

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ANNA SHAKIROVA

Danışman: Meliha Altunişik

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) İsrail ve Suudi Arabistan ile ittifaklarının güvenlik işbirliği boyutunu incelemektedir. Bu çalışmada devletler arasındaki güvenlik işbirliği üç temel unsur üzerinden tanımlanmaktadır: silah transferleri, ortak askeri tatbikatlar ve kriz zamanlarında siyasi ve stratejik destek. Bu tez, ABD ile bölgedeki önemli müttefikleri arasındaki güvenlik işbirliğinin, 2003-2023 yılları arasında yükselen İran'ı ortak tehdit olarak algıladıklamalarının ışığında nasıl şekillendiğini göstermeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, hem ABD hem de müttefikleri İsrail ve Suudi Arabistan'ın İran'ı bölgesel düzene tehdit olarak algılamasının evrimi ele alınmaktadır. Ayrıca, ABD-İsrail ve ABD-Suudi Arabistan ittifaklarının tarihsel arka planı sunulmaktadır. Ardından, ABD'nin 2003-2023 yılları arasında İsrail ve Suudi Arabistan ile ikili güvenlik işbirliği ele alınmaktadır. Bu tez, ABD'nin İsrail ve Suudi Arabistan ile olan ittifaklarının özelliklerini inceledikten sonra, her iki ilişkinin benzerliklerini, farklılıklarını ve potansiyel sınırlamalarını vurgulamaktadır. Stephen Walt'un tehdit dengesi teorisine dayanan bu tez, ABD'nin İsrail ve Suudi Arabistan ile güvenlik işbirliğinin, tekrarlayan ortak güvenlik tehditlerine karşı koyma etrafında döndüğünü savunmaktadır. Bu tez ayrıca, 2003-2023 yılları arasında İran'ın bir tehdit olarak ortak algılanmasının, Washington'un daha önceki yıllarda zıt görüşlere sahip müttefikleri, yani İsrail ve Körfez ülkeleri arasında ilk kez stratejik bir uzlaşmaya varmasını sağladığını ileri sürmektedir.