Analysis of management planning and governance systems for cultural heritage places in Türkiye
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kentsel Politika Planlaması ve Yerel Yönetimler Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: EVRİM ULUSAN
Danışman: Hüseyin Tarık Şengül
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yönetim planları, miras yönetiminde izlenecek net fikirleri, politikaları, ilkeleri, eylemleri ve öncelikleri ortaya koyan mekânsal stratejik planlardır. Bir yönetim planı, nihayetinde, mevcut kaynakların alanın ihtiyaçları ve yönetim kapasiteleriyle uyumlu olarak verimli ve koordineli bir şekilde kullanılması için mirasın korunması alanındaki politikalar, kurumlar ve eylemler arasındaki koordinasyonu ve uyumu sağlamalıdır. 1970'li yıllarda miras yönetiminde bir araç olarak gelişen bu yaklaşım, Türkiye kültürel mirasını koruma kanununa, başta Dünya Mirası Sözleşmesi olmak üzere uluslararası anlaşmaların getirdiği gereklilikler nedeniyle, oldukça geç dahil edilmiştir. Bununla birlikte, şimdiye kadarki deneyimler, bu planların üretiminin, en azından tam olarak veya her koşulda, sahada beklenen ve istenen etkiyi sağlamadığını göstermiştir. Araştırma, 2004'ten bu yana kültürel miras yönetimi planlamasıyla ilgili Türkiye deneyiminin bir analizini yapmayı; temelde, görünür başarıların ve başarısızlıkların nedenlerini ortaya çıkarmayı ve Türkiye bağlamında niteliği belirleyen koşulları tanımlamayı amaçlamaktadır. Ayrıca, bir miras yönetim planının niteliğini değerlendirebilmek için bir metodolojinin geliştirilmiş olması bu çalışmanın alana özgün bir katkısıdır. Geliştirilen metodoloji, onaylı 18 yönetim planına uygulanmıştır. Çalışmanın bulgularına göre, Türkiye deneyimi kültürel miras yönetimi planlamasında genel niteliği %36,7 oranında yakalarken, süreç tasarımında en yüksek puanı almakla birlikte etkili, sorumlu ve sürdürülebilir yönetişim yapılarının oluşturulmasında yetersiz kalmıştır.