An analysis of the interconnections between forms of oppression from an ecofeminist and decolonial perspective


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, FELSEFE ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: UMUT KESİKKULAK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Barış Parkan

Eş Danışman: Fulden İbrahimhakkıoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez tahakkümü kuran, sürdüren ve haklı gösteren tahakkümcü öznelliğin kavramsal ve mantıksal analizini yaparak farklı tahakküm biçimleri arasındaki ilişkiselliği ve doğanın tahakkümünün bu ilişkisellikteki rolünü incelemektedir. Ekofeminist filozof Karen Warren ve Val Plumwood'un çalışmalarının yakın bir okuması düalist düşüncenin tahakkümü meşrulaştırmak için hayati önemde olan ezenin üstünlüğünün kanıtlanmasının ve tahakkümün meşruiyetinin kesinliğinin sağlanmasının zorunlu koşulu olduğunu gösterecektir. Ezenin düalist düşünce biçimini açıklayan ve doğrulayan metafizik ve epistemolojik kuvvetlerin anlaşılması için dekolonyal filozofların sömürgeci benlik hakkındaki tartışmalarından faydalanılacaktır. Akıl/doğa ve insan/doğa düalizmleri ve ötekini insandan az ya da insandışı görmek şeklinde işleyen ahlaki ve mantıksal strateji olan insandışılaştırmanın analizi doğanın tahakküm ilişkileri arasındaki ilişkisellikteki rolünü açıklayacaktır. Batı felsefesinin rasyonalist ve hümanist geleneğinde akıl/doğa ve insan/doğa düalizmlerinin doğuşu ve oluşumu Platon, Aristoteles ve Descartes'ın felsefeleri üzerinden incelenecektir. Görüleceği üzere, bu gelenekte insan ötekilerinin, yani kadınların, kölelerin ve siyahların, imgesi, ahlaki ve statüsü doğanın imgesinin, ahlaki ve ontolojik statüsüne paralel bir şekilde değişmektedir. Son olarak, ideal ve ideal olmayan sözleşme teorilerinin incelenmesi toplum sözleşmelerinin insandışı doğayı ahlakın alanından dışladığını ve bu sebeple ürettiği öznelliğin tahakkümcü olduğunu gösterecektir. Sözleşme teorilerini okumak için önerilecek bu alternatif okuma tahakkümcü öznelliğin toplumsallaşmasını, tahakkümün kurumsallaşmasını ve kurumsallaşmış tahakküm biçimleri arasındaki ilişkiselliği açığa kavuşturacaktır.