Farklı Kaya Şevi Yenilme Mekanizmaları için Birleştirilmiş Bir Şev Tasarım Sistemi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MADEN MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Mustafa Serhan KAHVECİ

Danışman: Ahmet Güneş Yardımcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Şev duraylılık araştırması jeomekanik ve hesaplamalı benzetimler konusunda geniş bir bilgi birikimi gerektirmektedir. Bu araştırma, kaya kütle kalitesi, şev yüksekliği, genel şev açısı, üst basamak eğimi ve süreksizlik yönleri gibi farklı koşullar altında şev yenilme modunun belirlenmesinde kullanılabilecek pratik bir öncül çözümleme yöntemi geliştirmektedir. Hesaplamalı modeller üzerinde sonlu elemanlar yöntemi ve denge eşitlik yöntemi kullanılarak parametrik çözümlemeler yürütülmüştür. Yeni geliştirilen şev tasarım yönteminde kullanılacak güvenilir bir veri tabanı oluşturmak üzere toplam 10041 farklı senaryo üretilmiştir. Şev performansı; toplam yer değiştirme ve en yüksek kesme gerinimi gibi mekanik faktörler ve güvenlik faktörü cinsinden değerlendirilmiştir. Konvansiyonel tablo ve grafiklerin değerlendirilmesinde oluşan zorlukları gidermek amacıyla model çıktılarıyla bir yapay sinir ağları (YSA) modeli eğitilmiştir. YSA modeli referans modellerle karşılaştırılarak test edilmiştir. Sonuçlar, önerilen yöntem ile kaya şevlerinde yenilme modunun başarıyla tahmin edilebileceğini gösteren yüksek korelasyon değerleri sağlamıştır. Çalışma çıktıları şev duraylılık değerlendirmelerinde tecrübesiz teknik personel için faydalı olabilecek güvenilir bir araç sağlama potansiyeline sahiptir.