Understanding the Relationship Between Urban Form and Children's Asthma in Ankara
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYBÜKE BALAHUN ÇOBAN
Danışman: Yücel Can Severcan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çocukluk çağı astımının yaygınlığı, kentsel çevrelerde trafik, sanayi ve inşaat alanları gibi çeşitli alanlardan kaynaklanan hava kirliliği nedeniyle tüm dünyada artmaktadır. Ancak, hangi kentsel form değişkenlerin bu kronik hastalıkla ilişkili olduğu hakkında çok az şey bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı, bina yoğunluğu, arazi kullanım çeşitliliği, yeşil alan yoğunluğu ve sokak bağlantısallıkları gibi çeşitli orta ölçekli kentsel form değişkenleri ile çocukların doktor teşhisli astım durumu arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu tür kentsel form değişkenlerinin, çocukların yaşadığı, öğrendiği ve oynadığı yerlerdeki hava kirleticilerinin veya polenlerin konsantrasyonunu değiştirdiği ve bunun da solunum sağlığını etkilediği varsayılmaktadır. Çalışma, Türkiye'nin başkenti Ankara'da, 4 farklı bölgeden seçilen çeşitli kentsel form özelliklerine sahip 8 farklı mahallede gerçekleştirilmiştir ve dört aşamalı bir metodoloji takip edilmiştir. İlk olarak, 7 ila 14 yaş arasındaki çocukların ebeveynleri tarafından doldurulan bir ISAAC anketinden çocukların ikamet adresleri ve astım durumları belirlenmiştir. İkincisi, toplanan adres verileri, ArcGIS ve Google Earth Pro kullanılarak kodlanmıştır. Üçüncüsü, çocukların yakın ev çevrelerini tanımlamak üzere 200 metre yarıçaplı tampon alanlar atanmıştır ve bu tampon alanlar içerisindeki kentsel form değişkenleri ArcGIS kullanılarak analiz edilmiştir. Son olarak, çocukların astımını etkileyebilecek diğer ilgili kişisel ve çevresel değişkenler tanımlanıp modele dahil ettikten sonra, incelenen değişkenler arasındaki ilişkileri ortaya çıkarmak için bir lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Bulgular, 681 ebeveynden elde edilen verilere dayanmaktadır. Bu çalışmanın bulgularının, orta ölçekli kentsel form özellikleri ile çocukluk çağı astımı arasındaki bağlantıyı daha iyi anlayabilmeleri için şehir plancılarını ve kentsel tasarımcıları yönlendirici nitelikte olacağına ve farklı metodolojik yaklaşımlarla gelecekte yapılacak benzer araştırmalar için bir temel oluşturabileceğine inanılmaktadır.