Evaluating the potentials of neglected urban spaces in historical city centres to acquire a sense of place: The İskitler small industry area

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: İBRAHİM ALPDEMİR

Danışman: Hacer Ela Aral

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bir kentsel hinterlandın kültürel ve ekonomik kalbi olarak konumunu koruyabilen eski kent merkezleri, kentin imajını yansıtmanın yanı sıra kentin can damarlarını birleştiren bir merkez işlevi görmektedir. Bir kent merkezinin mekânsal ve algısal niteliği, onun canlılığını sürdürmesinde ve kendine ait bir imaj oluşturmasında önemli rol oynar. Bu nitelik yer kavramı ile tanımlanır ve bir mekânda duyuların simultane bir biçimde uyarılmasıyla algılanabilen bir kavramdır. Bu, ortaya çıkmasına zemin hazırlayacak unsurların bir mekânda kurgulanmasıyla elde edilebilecek bir şeydir. Bir kentsel bağlamda bir yer duygusu yaratma süreci, en başta, kentsel bağlamda, sosyal ve ekonomik karmaşıklıkları oluşabilmesini sağlayacak biçimsel özelliklerinin başarısıyla bağlantılıdır. Ulus olarak bilinen Ankara'nın tarihi merkezi, bu özelliklerin çoğunun yok olduğunu ve bakımsızlık ve ihmalden mustarip olduğunu görmenin mümkün olduğu birçok alan içerir. Sorun, gerekli kentsel müdahalelerin uygulanamamasından kaynaklanmaktadır. Sonuç olarak bu alanlar, kent imajına ve algısına zarar vermenin yanı sıra kentliliğe katkı sağlayamamaktadır. Bir zamanlar Kazıkiçi Bostanları olarak bilinen yerin bir parçası olan Ulus'taki Hacı Bayram Mahallesi'nin kuzeybatı kesimi, 'İskitler Küçük Sanayi' olarak adlandırılan düşük yoğunluklu bir sanayi kompleksine ev sahipliği yapıyor ve potansiyeline rağmen, muhtemelen Ulus'ta en yoğun biçimde ihmal ile karşı karşıya olan alandır. Bu alan, öncelikle mevcut durumunu ortaya çıkaran sorunları saptamak, ardından mevcut durumu ve devam eden kentsel dönüşüm projesinin yer oluşturma ilkeleri açısından değerlendirilmesi amacıyla incelenmiştir. Çalışma, bölgenin tarihinden bu yana oluşan sorunlarından başlayarak, bu sorunların sosyal istikrarsızlık, işlevsizlik ve görsel hoşnutsuzluk ile sonuçlanan mevcut mekânsal duruma nasıl yol açtığına ışık tutmayı amaçlamaktadır. Alanının Ulus ile mevcut ilişkisi ve dönüşümü devam eden kent merkezi alanı içinde gelecekte oynayabileceği rol üzerinde odaklanan çalışma, yer kavramını merkeze alan kapsamlı bir metodolojiyle alanı değerlendirerek dönüşüm sürecine katkıda bulunacak bir veri oluşturmayı amaçlamaktadır.