The evolution of science, technology and innovation policy: The Turkish case
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bilim Ve Teknoloji Politikası Çalışmaları Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: İDİL BUSE KÖK HAZER
Danışman: İbrahim Semih Akçomak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez, 1960-2020 yılları arasında Türkiye'deki Bilim, Teknoloji ve Yenilik (BTY) politikalarının gelişimini incelemekte ve bu politikaları şekillendiren siyasi, kurumsal ve sosyo-ekonomik faktörlere odaklanmaktadır. Bibliyometrik analiz, tarihi politika belgelerinin detaylı incelenmesi ve kilit paydaşlarla nitel görüşmelerden oluşan karma bir yöntem yaklaşımı kullanan çalışma, Türkiye'nin küresel BTY politika eğilimleriyle uyumunu analiz etmekte ve ulusal bağlamdaki kritik zorlukları tanımlamaktadır. Araştırma, bilim politikasından teknoloji, sanayi ve nihayetinde inovasyon odaklı çerçevelere doğru bir geçiş olduğunu ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, Türkiye, BTY politikaları hızlı, bağlamdan kopuk geçişlerden, aktörler arası çatışmalardan, uzun vadeli politika yapımını koordine etme ve sürdürmede zorluk yaşamaktan ve küresel politika modellerini uygularken bağlamdan bağımsız yakınsamadan muzdariptir. Bulgular ayrıca kısa vadeli, siyasi güdümlü karar alma süreçlerinden ve yetersiz paydaş katılımından kaynaklanan sistemik verimsizlikleri göstermektedir. Tez, BTY politikalarının etkinliğini ve uyarlanabilirliğini artırmak için inovasyon politikasından ziyade "Bilim-Sanayi" politika çerçevesinin geliştirilmesini, stratejik politika uygulama kapasitesini güçlendirmek için kamu kapasitesinin arttırılmasını ve bir politika deneyi kültürünün benimsenmesini savunan önerilerle sonuçlanmaktadır. Bu görüşlerin Türkiye ve BTY politika yapımında karmaşık küresel ve yerel dinamikleri yönlendirmeye çalışan diğer gelişmekte olan ekonomiler için de yol gösterici olacağı değerlendirilmektedir.