An Inquiry into the modern conception of self articulate and disarticulated
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1995
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: LEVENT KAVAS
Danışman: AHMET İNAM
Özet:öz YENİÇA? FLSEFESİNDE BEN TASARIMININ KURULUŞU İLE ÇÖZÜLÜŞÜ ÜZERİNE BİR SORUŞTURMA Kavas, Levent Doktora, Felsefe Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Ahmet İnam Eylül 1995, 128 sayfa Bu tezde ikili bir düşünce çizgisi izleniyor. İlk olarak, onyedinci yüzyıldan ondokuzuncu yüzyılın sonuna dek, Yeniçağ felsefesinde "ben" kavramının soy kütüğü izleniyor. İkinci olarak, çağdaş felsefede egemen birtakım ben tasarımlarının eleştirisi aracılığıyla bilen, düşünen, eyleyen özne olarak "ben"in ileri sürülüşüne karşı bir uslamlamanın öğeleri ortaya konuyor. Tarihsel olarak, "ben" felsefesindeki bellibaşlı iki gelenek, "cogito geleneği" ile "kişinin özdeşliği geleneği" ele alınıp gerek birbirleriyle gerekse çağdaş felsefeyle bağlantıları gösteriliyor. Bu çerçeve ayrıca iki "ben" tasarımının Kant' in felsefesinde ortak bir temele oturtuldukları, böylece gerek "ben"in ileri sürülüşünün kavramsal dayanaklarının gerekse felsefece bir kendilik tasarımının içine düştüğü açmazın ortaya konduğugösteriliyor. Daha sonra Kant' m sorunu yeniden dilegetirişinin "ben" kavramına Lichtenberg ile Nietzsche' nin kökten saldırısının yolunu açtığı savunuluyor. Bu çalışma, tarihsel olarak izlenen düşünce çizgisinin felsefece de sağlam olduğunu savunarak Lichtenberg ile Nietzsche' nin geliştirdiği savları derli toplu, kesinleyici bir uslamlama biçimine sokmayı deniyor. Böylece, Yeniçağ felsefesinde ortaya konan "ben" tasarımının felsefece tutarsız, savunulamaz olduğu ileri sürülüyor. Ayrıca, felsefe bakımından, derinde yatan bir "ben" ortaya koymanın hiç de gerekli olmadığı savunuluyor. Uslamlama, "ben"i özdeş bir varlık olarak değil de bir ilişkinin öğesi olarak gören başka bir yaklaşımın ele alınıp, bu seçeneğin en azından birinci yaklaşımın güçlükleriyle tutarsızlıklarına düşmediğinin savunulmasıyla sonuçlandırılıyor. Anahtar Sözcükler: Ben, Kendilik, Kişi, Kişinin Özdeşliği, Özne, Cogito, Töz, Düşünce, Bilinç, İç Deney, Öteki. Science Code: 209.02.00 vı