Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: EMEL UÇAK
Danışman: Mehmet Koray Pekeriçli
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanlar zamanlarının önemli bir kısmını çalışma yerleri gibi kapalı alanlarda geçirdiği için çalışma yeri koşulları onların refahı için önemlidir. Teknolojik ilerlemelerle birlikte, Eklemeli İmalat (Eİ) teknolojileri artan bir şekilde çalışma yerlerine entegre edilmekte ve bu durum ofis ve üretim mekanlarını birleştirerek Eİ süreçlerinden kaynaklanan emisyonlar ile iç hava kalitesini (İHK) etkilemektedir. Ancak, bu etkiler, özellikle ofis ve üretim mekanlarının bir arada bulunması kapsamında yeterince araştırılmamıştır. Bu çalışma, üretim ve ofis alanlarında toz yatak füzyon birleştirme - seçici lazer ergitme (TFB-SLE), toz yatak füzyon birleştirme - seçici lazer sinterleme (TFB-SLS) ve havuz fotopolimerizasyonu -stereolitografi (HF-SLA) gibi Eİ süreçlerinin, partikül madde, uçucu organik bileşik, formaldehit, benzen, etanol, azot dioksit, karbon dioksit ve oksijen ve gibi İHK parametreleri üzerindeki etkisini ve çalışanların İHK algısını araştırmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşmeler, hava kirletici verilerini gerçek zamanlı toplayan nesnelerin interneti tabanlı özel tasarım bir enstrüman ve çalışanların İHK algısına yönelik geri bildirim toplayan özel tasarım bir enstrüman kullanılarak nitel ve nicel veriler elde edilmiştir. Görüşme sonuçları, çalışanların İHK kaygılarını vurgulamıştır. Alan deneyleri ile, TFB-SLM, TFB-SLS ve HF-SLA operasyonları sırasında üretim ve ofis mekanlarında İHK parametreleri bakımından emisyonlar tespit edilmiştir. Üretim mekanlarında saptanan emisyonların, ofis mekanında kaydedilenlere göre daha yüksektir. Çalışan geri bildirimleri, ofis mekanındaki İHK algısının genellikle olumlu olduğunu, ancak üretim mekanlarında belirli aşamalarda endişeler olduğunu göstermiştir. Bulgular, özellikle üretim mekanlarında Eİ operasyonlarıyla ilişkili İHK sorunlarını önlemek için tesis koşullarının geliştirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.