Testing encoding and retrieval dynamics of pairs using probed recall task

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: TUĞBA HATO

Danışman: ASLI KILIÇ ÖZHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Serbest hatırlama görevinde katılımcılar arka arkaya çalıştıkları maddeleri peş peşe hatırlama eğilimi gösterirler. Bu etkiye yakınlık etkisi adı verilir ve ileriye dönük bir asimetri gösterir. Ancak kelime çiftleri test edildiğinde ileriye ve geriye dönük hatırlama performanslarının yaklaşık olarak eşit olduğu görülmüştür. Bu doğrultuda simetrik çağrışım hipotezi (SÇH) kelime çiftlerinin bellekte bütünsel olarak kaydedildiğini öne sürerken bağımsız çağrışım hipotezi (BÇH) ileriye ve geriye dönük iki ayrı bağın belleğe kaydedildiğini söyler. Bellekteki etkileri açıklamaya çalışan iki model grubu vardır: tek ve çift depolu bellek modelleri. Yakınlık etkisindeki ileriye dönük asimetri ve kelime çiftlerinde görülen simetrik hatırlama örüntüleri farklı zaman aralıklarında görülebilir ve bellek modelleri bu örüntüleri açıklamaya çalışır. Yoklamalı hatırlama görevi yakınlık etkisini klasik çalışma ve test döngüsü dışında keşfetmek amacıyla geliştirilmiştir. Bu tezde ise hem yakınlık etkisinin gözlenmesi hem de kelime çiftlerinin kendi örüntülerinin test edilmesi amacıyla yoklamalı hatırlama görevinde kelime çiftleri kullanıldı. Bu doğrultuda bir ön deney bir de deney yürütüldü. Liste içi ve listeler arası yakınlık etkisi ileriye dönük asimetriyle beraber gözlemlendi. Ek olarak, literatürde de olduğu gibi, kelime çiftlerinde simetrik hatırlamaya yönelik bulgular bulundu. Sonuç olarak bu tezdeki bulgular tek depolu bellek modelinin tahminleri desteklemiş ve iki model grubu için de kelime çiftlerini kodlama açısından öneriler sunmuştur.