The effect of positive core self and external evaluations on performance appraisals
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2007
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: LALE GÜVEN
Danışman: HAYRİYE CANAN SÜMER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalısmanın amacı, temel öz ve dıssal degerlendirmelerin, yapılan performans degerlendirmeleri üzerindeki etkilerini arastırmaktı. Çalısmaya göre, yüksek seviyede temel öz ve dıssal degerlendirmelere sahip olan kisilerin, nötr performansı degerlendirirken, düsük seviyede temel öz ve dıssal degerlendirmelere sahip olan kisilere göre daha yüksek ve cömertçe performans degerlendirmeleri yapacakları hipotez edilmistir. Çalısmanın ikinci denencesinde/hipotezinde, yüksek ve düsük seviyede temel öz degerlendirmeye (TÖD) sahip olan kisilerin, nötr performansı degerlendirirken, ortalama seviyede TÖD sahibi kisilere kıyasla daha çok hale etkisine maruz kalmaları beklenmistir. Ayrıca, temel dıssal degerlendirmelerin (TDD), TÖDler ile performans degerlendirmeleri arasındaki iliskide düzenleyici (moderator) olarak rol oynayacakları hipotez edilmistir. Bu çalısmaya Orta Dogu Teknik Üniversitesi'nden 129 ögrenci katılmıstır. Ögrencilere temel öz ve dıssal degerlendirme ölçekleriyle beraber, iki ayrı dikkat dagıtıcı ölçek uygulanmıstır (Olumlu-Olumsuz Duygu Ölçegi (PANAS) ve Rosenberg Öz Saygı Ölçegi). zleyen asamada katılımcılar nötr veya olumlu performans örnegi hikaye kosullarına rasgele atanmıs ve bulundukları kosullara uygun olarak, performansı olumlu veya olumsuz olarak aktarılan bir bölüm sekreterinin performansı hakkındaki degerlendirmeyi okumuslardır. Katılımcılardan daha sonra hikayede okudukları (performansı hakkında bilgi edindikleri) bölüm sekreterinin performansını iki farklı ölçek üzerinde degerlendirmeleri istenmistir. Performans degerlendirme ölçekleri, sekreterin ilgili performans boyut ve davranıslarına göre hazırlanmıstır. Bunlardan ilki Grafik Degerlendirme Ölçegi (GDÖ), ikincisi Davranıs Gözlemleme Ölçegi'dir (DGÖ). Sonuçlara göre, TÖDler'in, performans degerlendirmeleri üzerinde anlamlı bir etkisi bulunamamıstır. Ancak katılımcıların çalısma esnasındaki duygu durumları kontrol edildiginde, yüksek TÖD sahibi kisiler, düsük TÖD sahibi kisilere oranla, nötr performansı, GDÖ üzerinde daha düsük degerlendirmislerdir. Böylece, ilk denence/hipotez desteklenmemis ve hatta beklenenin tam tersi bir etki tespit edilmistir. Çalısmanın ikinci hipotezi de desteklenememistir; nötr performans örnegini degerlendiren düsük, yüksek ve ortalama öz degerlendirmelere sahip kisilerin yaptıkları performans degerlendirmelerinin standart sapmaları, katılımcıların duygu durumları kontrol edildiginde bile, birbirinden anlamlı bir sekilde farklılasmamıstır. Ancak, olumlu performans örnegini degerlendiren ortalama TÖD sahibi katılımcıların yaptıgı degerlendirmelerin standart sapması, düsük ve yüksek TÖD sahibi katılımcılarınkilerden daha yüksek olarak bulunmustur. Bu bulgu, ikinci hipotez için dolaylı bir destek olarak yorumlanmıstır. Çalısmanın üçüncü hipotezi de desteklenmemistir.