Social problem solving skills of children: a phenomenological study of preschool teachers' views and practices


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: GİZEM NUR ŞAKAR

Danışman: Feyza Erden

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı çocukların sosyal problem çözme becerilerine ilişkin okul öncesi öğretmenlerinin görüş ve uygulamalarını incelemektir. Çalışmanın katılımcıları Trabzon ilinde devlete bağlı ve özel okul öncesi eğitim kurumlarında çalışan 15 okul öncesi öğretmenidir. Çalışma, nitel araştırma yöntemi kapsamında bir olgu bilim çalışması olarak yürütülmüş ve veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler ve sınıf içi gözlemler aracılığıyla toplanmıştır. Bu çalışmanın bulguları, okul öncesi öğretmenlerinin erken çocukluk dönemini sosyal problem çözme becerisinin gelişimi için çok önemli bulduklarını ortaya koymaktadır. Ancak öğretmenlerin çoğunun çocukların sosyal problem çözme becerilerini arttırmaktan daha çok sosyal problemin oluşmasını engellemeye odaklandıkları tespit edilmiştir. Öğretmenlerin çoğu beceriyi geliştirmeye yönelik kendi bildirdikleri etkinliklerde drama yöntemini kullandıklarını ve sözel ifadelerle çocuklara problemi çözmeyi öğrettiklerini belirtirken bazı öğretmenler ise etkinlik yapmadıklarını ifade etmişlerdir. Öte yandan, tüm öğretmenler çocukların bu becerileri geliştirirken yaşadıkları zorlukların nedeninin aileyle ilgili sorunlar olduğunu düşünmektedir. Öğretmenler sınıflarında en çok karşılaştıkları problemin saldırganlık olduğunu ve fiziksel olarak ortaya çıktığını söylemiş ancak yapılan gözlemlerde ilişkisel ve sözel saldırganlığın da sıklıkla ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Bu problemler ile baş etme yöntemi olarak öğretmenlerin büyük çoğunluğu çocuklarla problem hakkında konuştuklarını ve çözüme yönlendirdiklerini belirtmektedirler. Ancak sınıf içi uygulamalarda daha çok özür diletme, görmezden gelme ve ceza yöntemlerini kullandıkları görülmektedir. Ayrıca bu çalışmada, öğretmenler çocukların sosyal problem durumlarında nasıl bir yol izlemeleri gerektiği konusunda yönlendirilmeye ihtiyaç duyduklarını vurgulamışlardır.