The role of distraction on flavor perception, interactions with satiety and neural responses to fat


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Enformatik Enstitüsü, Bilişsel Bilimler Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: SARA RAZZAGHIASL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Maria Veldhuizen

Eş Danışman: Murat Perit Çakır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Aşırı yeme ve obezite çağdaş dünyada giderek daha yaygın hale gelmektedir. Obezitenin tedavisi için bu hastalığın gelişimine katkıda bulunan çevresel, davranışsal, sosyal ve duygusal faktörlerin değerlendirilmesi önem taşımaktadır. Dikkat dağınık yemek yeme alışkanlığı, yağlı beslenme ve doyumsuzluk hissi obezitenin gelişimine katkıda bulunan temel etkenler arasında sıralanmakla beraber, bu etkenlerin arkasındaki mekanizmalar hala tam olarak bilinmemektedir. Bu tez çalışmasında, eş zamanlı bir işleyen bellek görevine dahil olmanın getirdiği dikkat dağınıklığının aroma algısını nasıl etkilediği araştırılmıştır. Buna ek olarak, yağ içeriğinin (yüksek yağ, düşük yağ, tatsız) aroma uyaranlarına verilen sinirsel tepkiler üzerindeki etkisi ve ayrıca sinirsel tepkiler ile dikkat dağınıklığının neden olduğu aroma bastırma düzeyi arasındaki muhtemel ilişkiler incelenmiştir. Bulgular dikkat dağınıklığı nedeniyle yağ etkisinin bastırılmasının yalnızca katılımcılar yüksek yağlı uyaranları tattığında gerçekleştiğini göstermiştir. Tatsız içeceklerle kıyaslandığında yüksek yağlı ve az yağlı içeceklerin oluşturduğu sinirsel tepkilerin orta dorsal insula/frontal operkulum, precentral gyrus, talamus ve serebellum bölgelerinde farklılaştığı gözlenmiştir. Az yağlı ve yüksek yağlı içeceklerin sinirsel izdüşümleri arasında anlamlı bir farklılık gözlenmemiş, ancak fusiform ve amigdala bölgelerinde görülen aroma algısı yanıtlarıyla dikkat dağınıklığına bağlı yağ baskılaması düzeyi arasında pozitif bir ilişki olduğu görülmüştür. Ayrıca, doyum durumunun çalışma belleği performansını belirleyen tepki süreleri ve doğruluk düzeyi gibi bağımlı değişkenleri güçlü bir şekilde etkilediği, fakat aroma algısı veya dikkat dağıtma yoluyla bastırılan aroma algısı üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı gözlenmiştir.