Turkey's policy in Northern Iraq in the post-Gulf war era; 1991-1998


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1999

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Ertuğrul Köse

Danışman: HÜSEYİN BAĞCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında Körfez Savaşı sonrası Türkiye'nin Kuzey Irak politikasının iç ve dış belirleyiciler çerçevesinde bir analizi yapılmaktadır. Tezin birinci bölümünde, Körfez Krizi, Türkiyede karar alma süreci, Körfez Savaşmm Türkiye'ye bıraktığı miras, Kuzey Irak'taki mülteci krizi ve Çekiç Güç Operasyonu konulan değerlendirilmektedir. Kürt sorununun uluslararası bir boyut kazanması, bölge ülkelerinin Kürt sorununa yönelik politikaları, Kuzey Irak'taki Kürt siyasi partileri, KDP- KYP anlaşmazlığı ve Türkiye'nin Kürt siyasi parti liderleri ile ilişkileri çalışmanın ikinci bölümünde tartışılan konular arasındadır. Tezin son bölümünde ise Türkiye'nin Kuzey Irak'taki güvenlik endişeleri, PKK, PKK konusunda Türkiye'nin Ortadoğu komşuları ile olan ilişkileri, Kuzey Irak'taki Türkmenler ve bölgedeki son gelişmelerin bir değerlendirmesi yapılmaktadır. Türkiye'nin Körfez Savaşı ve sonrasında izlediği dış politikanın Batı ittifakına üyeliğin gerekleri ve komşuları ile iyi ilişkiler geliştirmek arasındaki dengeyi korumayı hedefleyen geleneksel dış politikadan bir sapma olmadığı sonucuna varılmaktadır. Türkiye Kuzey Irak'taki politik ve güvenlik hedeflerine ulusal çıkarları çerçevesinde ulaşmıştır. Fakat, Kuzey Irak'ta yaşanan süreç henüz sona ermemiştir ve Türkiye'nin ulusal çıkarları yeniden şekillenebilir. Diğer taraftan, Türkiye'nin yeni ulusal çıkarlarının ne olacağı tartışmaya açık bir soru olarak kalmaktadır. Anahtar Sözcükler: Körfez Krizi, ABD Liderliğindeki Koalisyon, Irak Konusunda BM Güvenlik Konseyi Kararları, Körfez Savaşı, Kürt Mülteci Krizi, Uçuşa Yasak Bölge, Kuzey Irak, Fiili Devlet, Çekiç Güç, Uluslararası Toplum, Dengeli Bölgesel Dış Politika, Kürt Sorunu, Kürdistan Demokrat Partisi (KDP), Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYP), Kürdistan İşçi Partisi (PKK), Amerikan İnsiyatifi, Ankara Süreci, Üçlü Toplantılar, Ulusal Çıkarlar ve Türkmenler.