Factionalism over foreigns policy in post-khomeini Iran: A case study on the clash between the forces of continuit and change over the Gulf Crisis of 1990-1991
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1997
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: MELTEM DEMİRCAN
Danışman: MELİHA ALTUNIŞIK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez kapsamında İran'ın 1990-91 Körfez Krizi politikası, Humeyni sonrası dönemde ülkenin dış politikası üzerinde yoğunlaşan, Pragmatikler ve Muhafazakarlar arasındaki hizipleşmelerin boyutunu ve sınırlarını belirlemek üzere bir örnek olarak incelenmektedir. Çalışmada, zamanlaması ve İslami rejim açısından çok önemli ülkelerin katılması nedeniyle Kuwait Krizi örnek olarak seçilmiştir. Humeyni'nin ölümünden sonraki dönemde, iç politik yapıdaki çok önemli değişikliklerin bölgesel ve uluslararası konjonktürlerdeki dönüşümlerle yanyana gelmesi, ülkenin dış politikasının gözden geçirilmesini zorunlu kılmıştır. Bu ise, değişimci ve muhafazakar güçler arasında benzeri görülmemiş bir mücadeleyi başlatmış ve İran'ın dış politikasını gruplararası mücadelenin ana konusu yapmıştır. Bu çerçevede, çalışma iki büyük grup arasında Körfez Krizi politikası üzerine yapılan tartışmayı, bu grupların genel dış politika vizyonlarını, ve bunlar arasındaki farklılıkları ortaya çıkarmak üzere analiz eder. Tartışmanın ülkenin dış politika davranışlarına etki ve yansımalarını tespit etmeye çalışır. Bunu yaparken ise, nihai amacı İran'ın dış politikasında kökten bir değişimin mümkün olup olmadığım ortaya çıkarmaktır. Çalışmanın ana argümanı şudur: Her iki grubun temelde Cumhuriyetçi İslami rejime bağlılıklarına rağmen, dış politika söz konusu olduğunda aralarında büyük farklılıklar vardır. Ve bu iç hizipleşmenin ülkenin dış politikasına yansımaları göz ardı edilemeyecek denli önemlidir. 1990'larda, değişim yanlısı grubun yükselişine rağmen Muhafazakar grup da bu dönemde varlığını güçlü bir şekilde sürdürmeye devam etmiştir. Bunun sonucu olarak, bu iki güçlü grup arasında süregiden mücadele İran'ın dış politikasının doğasını belirlemiş ve "tutarsızlık" ve "ikicilik" olarak yansımışta.Anahtar kelimeler: Körfez Krizi, Politik Gruplaşma, Pragmatik, Muhafazakar, Dış Politika, Humeyni Sonrası Dönem