The consequences of surplus land production through spatial plans: Ankara case
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: COŞKUN TUNÇ
Danışman: Özgül Burcu Özdemir Sarı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:1950'li yıllardan sonra birçok kentte görülen ve bir büyüme biçimi olarak literatüre geçen kentsel saçaklanmanın kabul görmüş birçok nedeni bulunmaktadır. Saçaklanmanın ortaya çıkmasının en önemli nedeni artan nüfus olsa da, gelirin artması, ulaşım imkânlarının gelişmesi, planlama gibi diğer nedenler de en az nüfus artışı kadar önemlidir. Türkiye'de 1980'li yıllardan sonra yaşanan belediyecilik anlayışı, yerelleşme ve yasal düzenlemeler, aşırı arazi üretimine ve kentsel saçaklanmaya yol açmıştır. Kentsel saçaklanma da planlamanın rolü yadsınamaz. Dünya çapında bir sorun haline gelen kentsel saçaklanmanın önlenmesi, buna karşı önlem ve karşı tedbirlerin geliştirilmesi konusunda literatürde pek çok çalışma bulunmaktadır. Ancak Ankara örneğinde saçaklanmanın ve aşırı büyümenin temel nedeni, kentsel mekânsal genişlemenin doğrudan mekânsal planlar tarafından sağlanması ve tetiklenmesi nedeniyle, dünya örneklerinden kısmen farklıdır. Bu çalışma, fazla arazi üretiminin nedenlerini, sonuçlarını ve etkilerini mekânsal planlar üzerinden incelemektedir. Bu inceleme mevcut planların analizine dayalı olarak yapılmaktadır. Temel olarak mekânsal planlar aracılığıyla fazla arazi üretiminin neden olduğu kentsel saçaklanma olgusu ve Ankara makro plan kararları ve buna bağlı nüfus projeksiyonları incelenmiştir. Planlama açısından yaşanan aşırı büyümenin gelişimi ve sonuçları uydu görüntüleriyle birlikte değerlendirilmiştir. Bu büyümeyi tersine çevirmenin yolları ve planlamanın bu tür alanlara yönelik yeni bir tutum geliştirip geliştiremeyeceği de sonuç bölümünde tartışılmaktadır.