Meter-scale cyclic deposits in the lover certaceous peridital carbonates of the Üzümlü area (Western Taurides, Turkey)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1998

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: NAKİ AKÇAR

Danışman: DEMİR ALTINER

Özet:

öz UZUMLU YÖRESİNDE ALT KRETASE GELGİT ÇEVRESİ ORTAMI KARBONAT İSTİFLERİNDE METRE ÖLÇEKLİ DEVİRSEL ÇÖKELLER ( BATI TOROSLAR, TÜRKİYE ) AKÇAR, Naki Yüksek Lisans, Jeoloji Mühendisliği Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Demir ALTINER Mart 1998, 114 sayfa Bu çalışmanın hedefi, Üzümlü nahiyesi civarındaki Alt Kretase gelgit ortamı çevresi karbonatlanndaki yukan doğru sığlaşan metre ölçeğindeki devirlerin tanımlanması, devirselliğin sebeplerinin ortaya çıkarılması ve bu kayıtların küreselliğinin dünyadaki diğer örnekleriyle karşılaştırarak kontrol edilmesidir. Bu araştırma Türkiye'de karbonat sekans stratigrafisinin arazi ölçeğinde uygulandığı ilk çalışmalardan biridir. Foraminifer ve dasiklad alg mikropaleontolojisi ve biyostratigrafik çalışmalarla Valanjinien-Albiyen aralığındaki ölçülü kesit üç zon ve üç aszona bölünmüştür. Bunlar, Salpingoporella anrmlata zonu, Vercorsella scarsellai- Salpingoporella dinarica zonu, Campanellula capuensis aszonu, isimlendirilmemiş aszon, Voloshinoides murgensis aszonu, ve Cuneolina gr. /Kzvoma-Milliolidae 1 zonudur. Bunların arasında, isimlendirilmemiş aszonun üst sının değiştirilmiştir. Üzümlü nahiyesi civarındaki Alt Kretase gelgit ortamı çevresi karbonatlarının mikrostratigrafik çalışması, 258.37 metre kalınlığındaki kesitin herbiri ortalama 1.79 m kalınlığında ve yukan doğru sığlaşan 141 metre ölçeğindeki devirsel çökellerden oluştuğunu ortaya koymuştur. Parasekans olarak kabul edilen bu devirsel çökeller altta gelgit altı, üstte ise gelgit arası ve üstü fasiyeslerden oluşmaktadır. Mikrofasiyesdağılımına göre 3 ana ve 14 alt parasekans tipi belirlenmiştir. Parasekanslar biraraya gelerek 4 tip 1 ve 1 1 tip 2 sekansı oluşturmaktadır. Türkiye'de ilk defa bu çalışmada, devir kalınlığı-zaman grafiği çizilmiştir. Üzümlü nahiyesi civarındaki Alt Kretase gelgit ortamı çevresi karbonatlarının "Fischer Plof'u, ortalama çökme hızı ve kümülatif devir kalınlıkları kullanılarak çizilmiştir. Hesaplanan devir aralıkları Milankovitch dışmerkezlilik devirlerine tekabül etmektedir. Bunun yanı sıra, çalışma alanının göreceli deniz seviyesi değişim eğrisi "Fischer Plof'tan türetilmiştir. Bu eğriye göre, deniz seviyesindeki göreceli değişme 126 ila 118.5 milyon sene arasında 2 metreyi geçmemektedir. Çalışma alanındaki en büyük göreceli deniz yükselmesi 12 metre, en büyük göreceli deniz alçalması ise 113.5 milyon senedeki 4 metrelik düşüştür. Bu eğri Exxon tablosuyla karşılaştırılmış ve bu grafiğin 118.5, 116/115, 113.5, 112, 107.5 ve 103 milyon sene sekans sınırlarına karşılık geldiği sonucuna varılmıştır. Bu grafik 107.5 milyon senede yüksek değer vermesine rağmen, bu sınır arazide tanımlanamamıştır. Anahtar Kelimeler: Metre ölçeğinde devir, Karbonat sekans stratigrafisi, Biyostratigrafi, Parasekans, Milankovitch deviri, Fischer Plot, Alt Kretase, Üzümlü, Geyik Dağı Birliği, Batı Toroslar vi