Impact of climate change over the variability of drought characteristics over 25 basins of Turkey


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: NURİ ERHAN ERSOY

Danışman: Mustafa Tuğrul Yılmaz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kuraklığın etkilerinin analiz edilmesi ve değişen iklim koşullarında geleceğe yönelik doğru tahminlerde bulunulması, belirlenecek tarım, içme suyu, sanayi ve ekosistem politikalarında büyük önem taşımaktadır. CORDEX alanları üzerinden oluşturulan iklim projeksiyon simülasyonları, günümüzde iklim değişikliği ile ilgili çalışmalarda kullanılan en popüler veri setlerinden birisidir. Bu çalışmada, CORDEX alanları üzerinden yürütülen iklim projeksiyonu veri setleri kullanılarak iklim değişikliğinin Türkiye'deki 25 havza özelindeki kuraklık karakteristiklerine etkisi araştırılmaktadır. CMIP5 RCP8.5 senaryoları için 0,11o çözünürlükte 56 GCM – RCM model çiftinden Türkiye'ye ilişkin geçmiş ve gelecekteki iklim projeksiyonları CORDEX EUR-11'den indirilmiştir. Geçmiş veriler ile yer gözlemleri arasında doğruluk değerlendirmeleri yapılarak kötü performans gösteren 14 model çıkartılmış ve daha iyi performans gösteren 42 model elde tutulmuştur. Ek olarak, geçmiş ve gelecekteki simülasyonlar için GCM-RCM model simülasyonlarının hata düzeltmeleri, 26 havza üzerinde ayrı ayrı ERA5-Land veri seti kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Gelecekteki kuraklık analizleri, her bir havza üzerinde ayrı ayrı, geçmiş ve gelecek projeksiyon veri setleri kullanılarak hesaplanan standartlaştırılmış yağış indeksi (SPI) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Genel olarak, yağış tahminleri, azalan bir eğilim göstermektedir. Bu yüzyılın son 30 yılına doğru düşüş hızı artış göstermektedir. Bu eğilimle uyumlu olarak, SPI ile yapılan kuraklık analizleri, tüm havzalarda ve tüm Türkiye'de 2071 ile 2100 yılları arasında kuraklık şiddetinin ve uzunluklarının arttığını göstermektedir. Buna göre yüzyılın son 30 yılının bölge üzerinde daha önce görülmemiş en şiddetli kuraklık koşullarını göstermesi beklenmektedir. Sonuçlar CMIP5 deneylerinden elde edilen veri setleri kullanılarak elde edilmiş olsa da, CMIP6 deneyleri daha yüksek sıcaklık duyarlılığı olan modellere sahiptir. Bu nedenle CMIP6 deneyleri için bu tür ayrıntılı RCM simülasyonları mevcut olduğunda benzer analizlerin yapılması gerekmektedir.