Locational choice criteria of private theater spaces: The case of Ankara


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: TUTKU GİZEM YAZICI

Danışman: Ahmet Burak Büyükcivelek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yaratıcı ve kültürel endüstrilerin kentlerin kalkınmasındaki öneminin fark edilmesiyle beraber, yaratıcı sınıfın ve dolaylı olarak ilgili işi kollarının yer seçim kriterleriyle ilgili çalışmalar artmıştır. Ancak, hem yaratıcı endüstriler hem de yaratıcı sınıf kendi içinde yer seçimi motivasyonları açısından farklılıklar göstermektedir, bu nedenle farklı sektörlerin ve mesleklerin dinamiklerini esas alan çalışmalara ihtiyaç vardır. Tiyatrolar kültür endüstrileri içinde, üretim süreçleri ve mekanla kurdukları ilişkiler bağlamında farklı karakteristik özellikler göstermektedirler. Ayrıca, Ankara'da bulunan kültür endüstrileriyle, özellikle tiyatrolarla ilgili yapılan çalışmalar çok sınırlı sayıdadır. Bu çalışmanın amacı Ankara'da bulunan özel tiyatro mekânlarını tespit etmek ve bu mekânların kentsel alanın sosyal ve fiziksel özellikleri ile kurdukları etkileşim alanı üzerinden yer seçim kriterlerine ilişkin bir değerlendirme yapmaktır. Bu amaçla Ankara'da tespit edilen 37 özel tiyatro mekânının 25 tanesiyle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş, uygulanan niteliksel ve niceliksel analizler sonucunda şehir ve mahalle ölçeklerinde yer seçim kriterleri belirlenmiştir. Klasik mekânsal faktörler (hard locational factors), "soft locational factors", market/seyirci ve yönetişim/politika başlıkları altında fiziksel, ekonomik, sosyal, kültürel ve kurumsal çevreye ilişkin yapılan değerlendirmede, özel tiyatro mekânlarının Ankara'da yer seçmelerinde en önemli faktörlerin kişisel ilişkiler, aidiyet hissi, tiyatro ortamı gibi "soft" mekânsal faktörler olduğu görünürken, mahalle ölçeğinde ulaşım bağlantıları, yapının fiziksel özellikleri gibi klasik mekânsal faktörler ile "soft" mekânsal faktör olarak değerlendirilen "tölerans" seviyesi olduğu ortaya konmuştur.