CULTURE OF ARCHITECTURE: AN INQUIRY INTO FRAGMENTS OF PERCEPTION, CONCEPTION, AND REASON


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: CEM KORKMAZ

Danışman: AYŞEN SAVAŞ SARGIN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Mimarlık, kültürden beslenen, yaratıcı ve çok disiplinli bir uzmanlık alanıdır. Uzmanlık kapsamında bulunan yapılı çevrenin kurgulanması, koordinasyonu ve eleştirilmesi gibi işleri, amaca dönük bir mesleki sağduyu geliştirerek yürütür. Günümüzdeki küresel tüketim toplumu ve bu toplumun kendisini içinde bulduğu sayısal devrim, daha önce algılanamayan yöntem ve biçimlerin üretilmesini ve yayılmasını, insanların genel kabul görmüş yöntemlerden de uzaklaşmalarını telkin etmektedir. Bu telkin sonucu insan beyni kavramak için, biçim ve yapım süreçlerinin somut doğasını iki boyutlu grafik evrenine indirgeyen yabancı arayüzlere ihtiyaç duyar. Tezde, bu olguyu anlatmak için on dokuzuncu yüzyıldan itibaren gerçekleşen çeşitli sanayi devrimlerinin, kültürlerin doğal evrim süreçlerini nasıl etkilediği ve mimarlık disiplininin modern öncesi ve modern dönem arasında gelişen süreçlere nasıl karşılık verdiği araştırılmış, günümüzde etkin olan sanallaşma ve imge yayma eğilimlerinin, insanlığın yapısal çevre ile etkileşimindeki tarihsel süreçlerine dayalı bilgeliğinin ve buna bağlı olarak düşünsel emeğinin değerinin azaldığı incelenmiştir. Bir dizi eleştirel ve birbiriyle bağlantılı bölümde incelenen mimarlık kültürü kavramı, mimarlık disiplininin kendi amaç ve araçları ile birlikte tanımlanmış ve teknolojiyi doğaya egemenlik yerine, doğa ve insan arasındaki ilişkilere egemenlik olarak anlamlandırılmıştır. Bu doğrultuda detaylandırılan günümüzdeki mimarlık pratiğiyle ilişkili yasal, ekonomik ve maddi kısır döngülere cevap veren öneriler sunulmuştur.