Opportunities for linking global value chains research to policy-making in Türkiye: A bibliometric analysis
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bilim ve Teknoloji Politikası Çalışmaları Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ESRA GÜLER
Danışman: ARSEV UMUR AYDINOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:1990'lardan bu yana serbest ticaret ve yatırım politikalarının öne çıkması ve teknolojik gelişmelerle birlikte, küresel değer zincirleri (KDZ'ler) kavramı sadece akademisyenlerden değil, uygulayıcılar ve politika yapıcılar tarafından da artan bir ilgi görmeye başlamıştır. KDZ çerçevesi, küresel endüstrilerin nasıl örgütlendiğini ve katma değer elde etmeye yönelik firma ve ülke stratejilerini anlamaya ve politika yapımına yönelik pratik yaklaşımıyla ekonomik ve sosyal kalkınma için değer zincirinde yükselme yollarını bulmaya yardımcı olur. Son on yılda, KDZ'ler, özellikle 2008 finansal krizinin ardından yakın zamanda Kovid-19 salgını olmak üzere değişen küresel dinamiklerle karşı karşıya kalmıştır. Bu çerçevede, bu tez bibliyometrik analiz yöntemini kullanarak, KDZ'lere ilişkin çalışmaların mevcut durumunu, ölçeğinin ve kapsamının zaman içinde değişip değişmediğini ve özellikle Kovid-19'dan sonra araştırmaların odağının nasıl geliştiğini; aynı zamanda, Türkiye dahil olmak üzere gelişmekte olan ülkelerin KDZ'lere artan katılımını dikkate alarak, bu ülkelerde gelişmiş ülkelere kıyasla araştırmaların ne oranda arttığını ve hangi konulara yöneldiğini yanıtlamayı amaçlamaktadır. Betimleyici analiz sonuçları, diğer gelişmekte olan ülkelerle karşılaştırıldığında, Türkiye'nin KDZ'lere katılımına rağmen KDZ çerçevesinde araştırma ve kanıta dayalı politika üretiminin yetersiz kaldığını ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, Türkiye'nin iddialı bir biçimde KDZ'lerdeki konumunu yükseltme vizyonu dikkate alındığında, söz konusu alanda araştırmaları artırmak ve bunları politika oluşturma ile ilişkilendirmek için koordineli ve kapsamlı bir çaba ortaya koyma potansiyeli bulunmaktadır.