The effect of criterion shifts on familiarity and recollection in recognition memory
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ZEYNEP ERBAŞ
Danışman: Asli Kiliç Özhan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Aşinalık ve hatırlama, tanıma kararları sırasında devreye giren hafıza süreçleridir. Bu süreçleri ölçülebilir hale getirmek için yaygın olarak kullanılan bir görev, hatırlama bilme görevidir. Bu tezde, farklı karar kriterlerinin "hatırlama" ve "bilme" yanıtları üzerindeki etkisinin tanıma belleğinin sinyal tespit modeline göre incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda standart bir tanıma belleği görevi içerisinde kişiler arası bir kriter manipülasyonu uygulanmıştır. Bu doğrultuda katılımcılara test maddelerinin sadece %30'unun daha önce çalışıldığı bir test listesi sunularak muhafazakar bir yanıt yanlılığı oluşturulmuştur. Bunun aksine katılımcılara maddelerin sadece %70'inin daha önce çalışıldığı bir test listesi sunularak ise liberal bir yanıt yanlılığı oluşturulmuştur. İki deneyden elde edilen sonuçlar, temel oran manipülasyonunun, sinyal tespit teorisinin varsayımlarına dayalı olarak hesaplanan yanıt kriterinde bir kaymaya yol açtığını göstermiştir. Buna ek olarak "hatırlama" ve "bilme" yanıtları, sırasıyla daha düşük ve daha yüksek güvenle verilen yanıtlarla ve ayrıca sırasıyla daha düşük ve daha yüksek yanıt eşikleri ile ilişkilendirilmiştir. Bu nedenle, elde edilen sonuçlar iki sürecin ortak bir payda ile (yani hafıza gücü) temsil edilebileceği bulgusuna dayanan tek süreç tanıma belleği modellerinin varsayımları ile uyumludur. Bununla birlikte, "hatırlama" ve "bilme" yanıtlarına karşılık gelen isabet ve yanlış alarm oranları açısından bir etkinin bulunmaması, iki süreci ayırt etmek veya ilişkilendirmek için daha fazla araştırmanın gerekliliğini vurgulamaktadır.