Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1990
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: Nuray Kayakol
Eş Danışman: CANAN ÖZGEN, TÜRKER GÜRKAN
Özet:ÖZET Bir Reaktör-Separasyon Sisteminin Kontrol Yapısı Çal ışmalar ı KAYAKOL, Nuray Yüksek Lisans Tezi, Kimya Mühendisi i gi Bölümü Tez Yöneticisi : Prof. Dr. Türker Gürkan Prof. Dr. Canan özgen Eylül 1990, 193 Sayfa Douglas(1988) tarafından geliştirilen bir hiyerarşik kontrol sistem sentez leme metodu, bir etilbenzen fabrikasına uygulanmıştır. Metod, optimum yat ışkın durumda yapılan kontrol çalışmasının sonuçlarını kullanarak, o fabrika için kontrol edilebilir değişkenler setinin seçilmesine dayanmaktadır. Bu yaklaşım ile yavaş bozucu etkenlerin bir çok değerleri için, ayarlanabilir değişkenlerin tüm işletme maliyetini en düşük düzeyde tutacak değerlerinin bulunması amaçlanmıştır. Bu çalışma S1MCI PROCESS simulasyon paketi kullanılarak yapılmıştır. Simulasyon çalışmasında fabrikanın ünitelerinin tümü düşünülerek yapılmıştır; ancak optimizasyon çalışmalarında kolaylık açısından fabrika akış diyagramı Reaktör Bölümü, Ayırma Sistemi I ve Ayırma Sistemi II diye üç kısma ayr il m iş t ir. VİOptimum yat ışkın durumda yapılan kontrol çalışması, ısı değiştiriciler ve pompalar üzerindeki limitasyonlar kaldırılarak sanki fabrika dizayn aşamasındaymış gibi yapılmıştır. Böylelikle dizayn ve kontrol arasındaki mesafe indirilmek istenmiştir. Optimum yat ışkın durumdaki kontrol çalışması reaksiyon kinetik verileri bulunamadığı için reaktör bölümünde yapılamamıştır. Ancak, reaktöre verilen benzen/etilen oranı için bir optimizasyon çalışması yapılmıştır. Optimum oran 10 olarak bulunmuştur. Birinci Ayırma Sistemi için yapılan optimum yat ışkın durumdaki kontrol çalışması sonucunda benzen kolonunun geri döngüsünün maksimum değerde tutularak kontrol edilecek bir değişken olduğu belirlenmiştir. Bu sonuç yerel hat optimizasyon ünitesinin karmaşıklığının azalmasını sağlar. İkinci Ayırma Sistemi için yapılan optimum yat ışkın durumdaki kontrol çal ışmas ı bozucu etkenler olduğunda bu bölümdeki etilbenzen kolonunun geri döngüsünü belirleyen bir denklemin bulunmasıyla sonuçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Kontrol Sisteminin Sentezi, Optimum Yat ışkın Durumdaki Kontrol Çalışması, Hat Optimizasyon ünitesi Bilim kodu : 603.02.02 VX1