Non-linear vibration analysis of bladed disks with dry damper


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ENDER CİĞEROĞLU

Danışman: HASAN NEVZAT ÖZGÜVEN

Özet:

oz *. - KURU SÜRTÜNME SONUMLÜ KANATÇIKLI DİSKLERİN DOĞRUSAL OLMAYAN TİTREŞİM ANALİZİ CİĞEROĞLU, Ender Yüksek Lisans Tezi, Makina Mühendisliği Ana Bilim Dalı Danışman: Prof. Dr. H. Nevzat Özgüven Eş-Danışman: Dr. Ömer Tanrıkulu Ağustos 2002, 110 Sayfa Kanatçıklı disk sistemlerinin kuvvet etkisindeki titreşim analizi gaz türbin motorlarında çok rastlanan bir titreşim problemidir. Gaz türbin motorlarının ana yapısal dinamik problemi, türbin ve kompresör kanatçıklarının çalışma alam içinde rezonansa gelmesinden kaynaklanan çok sayıda tekrardan dolayı malzeme yorulmasıdır. Kuru sürtünme sönümlerinin kanatçık-ile-kanatçık ve/veya kanatçık- v t.c YtftcsEKöCftirnM KiwnJ)ile-yer arasına yerleştirilmesi titreşim büyüklüklerini düşürmek için kullanılan en yeni tekniktir. Ancak, kuru sürtünme doğrusal olmayan yapısı nedeniyle sistemi karmaşıklaştır. Bu tezde, kuru sürtünme ile sönümlendirilmiş kanatçıktı disklerin titreşim karakteristiği analiz edilmiştir. Kuru sürtünmeli sönümlerin doğrusal olmayan kuvvet-uzaklık karakteristiğini tarif etmek için makro-kayma ve mikro-kayma adlı iki modelin birleştirilmesiyle oluşturulan yeni bir model kullanılmıştır. Yeni model makro-kayma modelinde olduğu gibi analizi kolay, bununla berber mikro-kayma modelini de içeren bir modeldir. Elde edilen çok serbestlik dereceli doğrusal olmayan sistem, doğrusal olmayan diferansiyel denklemleri doğrusal olmayan cebirsel denklemlere çeviren yarı-doğrusallaştırma tekniği kullanılarak frekans düzleminde analiz edilmiştir. Metodun doğrulanması; bu çalışmada elde edilen sonuçların, kaynaklardan bulunan sonuçlarla ve zaman düzleminde elde edilen sonuçlarla karşılaştırılmasıyla gösterilmiştir. Çeşitli sistem ve sürtünme sönüm parametrelerinin kanatçıklı disklerin titreşim karakteristiği üzerindeki etkisini incelemek için çeşitli örnek durum incelemeleri gerçekleştirilmiştir. Kanatçıklı disk sistemlerinde ayarsızlık önemli bir olgu olduğundan ayarlı ve ayarsız sistemler de incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Kanatçıklı Diskler, Doğrusal Olmayan Titreşimler, Kanatçık Titreşimleri, Kuru Sürtünme Sönümlüleri, Türbinler, Histerezis (Ardıl İzlem) vı