Sustainable development strategy in regional planning and a case study on Seyfe region


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1990

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: AYŞE ÖZNUR ÖZER

Danışman: AYDA ERAYDIN

Özet:

vi ÖZET BÖLGE PIANLAMADA SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA STRATEJİSİ ve ŞEYSE BÖLGESİ ÜZERİNE BİR ÖRNEK ÇALIŞMA ÖZER, Ayşe Özmır Yüksek Lisans Tezi, Bölge Planlama Bölümü Tez Yöneticisi : Doç.Dr.Ayda ERAYDIN Ocak, 1990, 174 sayfa Bu çalışmanın amacı, çevre ve ekonomi bağıntısını kurarak kaynakların sürekli ve dengeli kullanımını öngören "sürdürülebilir kalkınma" stratejisini bölge planlamada izlemek ve bu amaçla, proje değerlendirme süreçlerinden olan Çevresel Etki Değerlendirmesinin Bölgesel Sürdürüle bilir Kalkınma Planına uyarlanmasına ilişkin bir uygu lama önerisi getirmektir. Doğal kaynakların kullanımında "ekonomi" ağırlıklı yaklaşımlar ile, özellikle son yarım yüzyıl içerisinde, endüstrileşmenin ön plana çıkması ve çevre boyutuna karşı ihmalkâr bir tutum izlenmesi, çevre üzerinde aşırı baskı lara yol açmıştır. Ne varki, yüksek boyutlara varan çevre sorunları, 1970'lerden bu yana:, dünyanın ilgisini çevre konulan üzerine çekmiş ve bu kez, o yıllara değin gözar dı edilen çevre gerçeği"ne yönelinmeye başlanmıştır. Bu gelişmeler yeni yaklaşımların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bunlardan en yenisi ve üzerinde tüm dünya ülkelerince en fazla durulanı "sürdürülebilir kalkınma"vii stratejisidir. 1980 lerin ortalarında ortaya atılan bu strateji, Birleşmiş Milletler tarafından kurulan Dünya Çev re ve Kalkınma Komisyonunca hazırlanan Ortak Geleceğimiz raporunda (1987) temel strateji olarak yer aldıktan sonra, daha yoğun bir ilgi alanı haline gelmiştir. Sürdürülebilir kalkınma stratejisinin bölge plan lamada izlenebilmesi yönünde teorik ve pratik çalışmalara ihtiyaç vardır. Aslında, 1970'lerden bu yana çevre boyutu nu giderek daha fazla kapsamına alan bölge bilimi ve onun bir uzantısı olan bölge planlamada halen geliştirilmiş me tod ve tekniklerde ekonomi-çevre bağıntısı kurulmuş ve ku rulmaktadır. Ancak bunların sürdürülebilir kalkınma strate jisi için bir revizyonuna gidilip yeni gereksinimleri kar şılayıcı metodolojiler ve teknikler geliştirilmelidir. Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) bu amaçla kul lanılabilecek en uygun araçlardan birisidir. Bölge plan lamanın sistem yaklaşımı içerisinde ÇED'nin sürdürülebi lir kalkınma strateji yönünde başarıyla uygulanması mümkün dür. Bu çalışmada, bölge planlamanın geçirdiği evreler sonucu bugün ulaştığı aşama, bölge bilimi ile birlikte, incelenmiş ve sürdürülebilir kalkınma stratejisi yönünde bir planlama süreci önerisi geliştirilmeye çalışılmıştır. Geliştirilen bu öneri ile ÇED'nin bağıntısı kurularak, sürdülebilir kalkınma yönünde bir sistem yaklaşımı önerisi ne varılmak istenmiştir. Daha sonra, bu öneriyi Seyfe Böl gesi için sınamak üzere, öncelikle bu bölgenin tam bir in celemesi ve tanımı yapılmış ve sistem yaklaşımı ile amaç formülasyonundan başlanarak, bir bölgesel sürdürülebilir kalkınma planlama süreci önerisi, ÇED ile bağlantılı ola rak, bu bölge için geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: i Sürdürülebilir kalkınma, çevresel etki değerlendirmesi, çevre koruma, çevre-ekonomi bağıntısı, bölgesel sürdürülebilir kalkınma planlaması Ana Bilim Dalı Kodu : 601.06.00