Make Turkey great again! Neo-ottomanism: Was it really anti-West?

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ÖMER ÖZBEY

Danışman: Meliha Altunışık

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, Yeni Osmanlıcılık diye adlandırılan dış politika yaklaşımını Türkiye tarihindeki iki farklı dönem üzerinden incelemektedir: Özal dönemi (1980-1993) ve AKP dönemi (2002-09). Yeni Osmanlıcılığın Batı karşıtı bir dış politika yaklaşımı olduğu yönündeki yaygın algıya karşın, Yeni Osmanlıcılığın, Türkiye'nin Batı liderliğindeki dünya düzenine, değişen küresel koşullar altında farklı bir biçim ve içerikle entegre olma çabası olduğu savunulmaktadır. Özal döneminde, Türkiye, önce Soğuk Savaş'ın 1980lerin başında yeniden tırmanması ile Orta Doğu'da, ardından 1980lerin sonunda sona ermesiyle birlikte Orta Asya ve Kafkaslar'da Müslüman/Türk kimliğine vurgu yaparak, Batının çıkarları ile uyumlu olarak bölgesel ilişkilere yöneldi. AKP döneminde, 11 Eylül saldırılarıyla doruğa ulaşan radikal İslamcılık tehdidi altında, Batı, bu kez Türkiye'den Ortadoğu'ya yönelik ılımlı İslami rol modeli oynamasını talep etti. Her iki dönemde de Türk dış politikası, bölge ülkeleriyle alışılmadık derecede çeşitli ve derin ilişkiler ve dış politika dilinde Müslüman ve/veya Türk kimliğinin kullanılması nedeniyle Yeni Osmanlıcı kabul edildi. Bu tez, bu görüşe karşı çıkmakta ve her iki dönemdeki dış politika yaklaşımının, Türkiye'nin Batı ile farklı küresel koşullar altında kurduğu ilişkilerindeki niteliksel değişimden kaynaklandığını iddia etmektedir.