ÇOKLU SENTINEL-1 SAR VE SENTINEL-2 VERİLERİYLE ARAZİ ÖRTÜSÜ VE ARAZİ KULLANIM KARARLARININ SELLER ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN ANALİZİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeodezi Ve Coğrafi Bilgi Teknolojileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: SELİN GÜZEL
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Meltem Şenol Balaban
Eş Danışman: Nusret Demir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye de dahil olmak üzere küresel olarak sel olaylarının sayısı artmaktadır. Şehirlerdeki önemli nüfus artışı yerleşim yerlerinin genişlemesine yol açarak arazi kullanımında ve arazi örtüsünde ciddi değişikliklere neden olmuş, bu da yüzey geçirgenliğini etkilemiştir. Bu değişiklikler şiddetli sel riskini artıran temel faktörlerdir. Seller tam olarak kontrol edilemese de, sel olaylarına ilişkin ayrıntılı mekansal bilgilerin analiz edilmesiyle şehirlere, ekonomilere ve insanlara verdikleri zarar azaltılabilir. Sel felaketlerinin oluşumu ve arazi kullanımı ve arazi örtüsü kararlarıyla ilgili nedenler diğer çalışmalarda tartışılmış olsa da, bu kararlar ile seller arasındaki ilişki uzaydan görüntüleme sistemleri kullanılarak daha fazla analiz gerektirmektedir. Bu çalışmada, belirli bir arazi örtüsü kategorisindeki hangi alanların azaldığı veya arttığı, sel kapsamının yıllar içinde artıp artmadığı ve hangi arazi örtüsü tiplerinin seller sırasında daha fazla su altında kaldığı sorularına cevap aranmıştır. Arazi kullanımı ve arazi örtüsü kararları ile sel felaketlerinin oluşumu arasındaki ilişki analiz edilmiş ve bu kararların etkileri Sentetik Açıklıklı Radar ve optik veriler yardımıyla haritalanmıştır. Sonuçlar, bitki örtüsü gibi yüksek geçirgenliğe sahip alanların asgari düzeyde sel altında kaldığını, çıplak toprak gibi düşük geçirgenliğe sahip alanların ise su baskınına daha yatkın olduğunu göstermiştir. Dahası, gözlemlenen sel alanlarının çoğunluğunun tarım alanlarında olduğu da söylenebilmektedir.