Protection of unaccompanied and separated migrant children under international law

HABİBE KARA

Protection of unaccompanied and separated migrant children under international law

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: HABİBE KARA

Danışman: Zerrin Torun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yalnız başına göç eden veya tehlikeli yolculukları sırasında veya sonrasında refakatsiz kalan ya da ailelerinden ayrı düşen çocukların sayısı, son yıllarda çarpıcı bir biçimde artmıştır. Daha iyi yaşam koşullarına, daha kaliteli bir eğitime ve iş olanakları ile ekonomik refaha erişim arzusu, şiddetten, sömürüden veya istismardan korunma isteği gibi çok çeşitli nedenler çocukları yanlarında ebeveynleri olmadan yaşadıkları ülkeyi terk etmeye ve yeni yaşam alanları aramaya zorlamaktadır. Hem yabancı hem de ebeveyn korumasından yoksun çocuklar olarak, refakatsiz ve ailelerinden ayrı düşmüş çocuklar pek çok zorluklarla ve tehlikelerle karşılaşmakta ve çok çeşitli insan hakları ihlallerine maruz kalmaktadırlar. Savunmasızlıkları nedeniyle, uluslararası hukuk onların özel bakıma ihtiyaçları olduğunu kabul etmiş ve bu amaçla çeşitli koruma önlemleri almıştır. Bu bağlamda, bu tez, uluslararası hukukun refakatsiz çocuklar için şiddet, istismar, sömürü ve temel haklarından mahrum bırakılma konularında yeterli koruma sağlayıp sağlamadığını uluslararası hukukun kapsamı ve uygulamadaki görünümleri üzerinden inceleme gayesindedir. Bu kapsamda, dünyada en geniş şekilde onaylanan sözleşme olan Birleşmiş Milletler (BM) Çocuk Hakları Sözleşmesi (ÇHS) başta olmak üzere refakatsiz ve ailelerinden ayrı düşmüş çocuklara ilişkin ve onlara uygulanabilir olan uluslararası hukuk belgelerini analiz etmektedir. Ayrıca, konuya ilişkin bölgesel ve bağlayıcı olmayan hukuk belgelerine de değinmektedir. Buna göre, bu tez, uluslararası hukuktaki gelişmelerin refakatsiz ve ailelerinden ayrı düşmüş çocukların korunmasının iyileştirilmesine katkı sağlamış olduğunu savunmaktadır. Öte yandan, uluslararası mevzuattaki ve devletlerin uygulamalarındaki çok sayıda ciddi zorluklar ve eksiklikler, refakatsiz ve ailelerinden ayrı düşmüş çocukların haklarının korunmasını ve teşvik edilmesini tehdit etmeye ve zayıflatmaya devam etmektedir. Anahtar Kelimeler: BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme, çocuk koruma, çocuğun üstün yararı ilkesi, refakatsiz ve ailelerinden ayrı düşmüş çocuklar, uluslararası hukuk.