Seasonal to decadal variability in the physical and biological properties of the Black Sea and Levantine Basin as inferred from satellite remote sensing.

Anıl Akpinar

Seasonal to decadal variability in the physical and biological properties of the Black Sea and Levantine Basin as inferred from satellite remote sensing.

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Deniz Bilimleri Enstitüsü, Deniz Bilim (Osinografi) Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Anıl Akpinar

Danışman: Bettina Andrea Fach Salihoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Karadeniz ve Doğu Akdeniz (Levant baseni) son on-yıllarda belgelenmiş birçok değişiklikten geçmiştir. Güncel uydu verileri Karadeniz ve Levant baseninde ısınma, artan deniz su seviyesi yüksekliği ve azalan klorofil (fitoplankton) göstermektedir. Bu çalışmanın amacı Karadeniz ve Levant basenindeki ısınmayı belirlemenin yanı sıra, fitoplanktonların değişen çevre koşullarına olan sezonluk ve yıllar arası tepkilerinin araştırılmasıdır. Çalışmanın birinci kısmında, Karadeniz ve Levant basenindeki deniz suyu sıcaklığı (DYS) 1982-2012 için incelenmiştir. Isınma trendleri, sıcaklık anomalileri ve ampirik ortogonal fonksiyon (AOF) analizi sonuçları kullanılarak Karadeniz ve Levant baseni DYS'lerinin zamansal ve mekansal değişkenliği araştırılmıştır. Çalışmanın ikinci kısmında, Karadeniz ve Levant baseni klorofil-a değişimlerinin yanı sıra, fiziksel çevredeki değişimlere olan tepkisi de incelenmiştir. AOF analizi 1982-2012 arasında haftalık klorofil (CHL-A), deniz suyu sıcaklığı (DYS) ve deniz suyu yüksekliği (ADT) verilerine uygulanmıştır. AOF analizi, sezonluk ve yıllar arası değişimlerin incelenmesinde kullanılmıştır. CHL-A'nın DYS ve ADT'nin yanı sıra, nehir debisi ve ısı akımı değişimlerine olan tepkisi de incelenmiştir. Çalışmanın birinci kısmı Karadeniz'de aşırı ısınma olduğunu ortaya koyarken, Levant baseni görece daha az ısınma göstermiş olup, her iki bölgede de zamansal ve mekansal değişkenlik görülmüştür. Çalışmanın ikinci kısmı, Karadeniz'deki CHL-A azalmasının değişen rüzgar paterninin sonucu olarak değişen akıntı sisteminin sonucu olduğu, Levant baseninde ise, CHL-A azalmasının azalan kış karışımıyla bağlantılı olduğu ortaya konmuştur. Bu tez, küresel değişimlerin, Karadeniz ve Levant baseninin fiziksel ve biyolojik yapısı üzerindeki etkilerini belgelemekte ve küresel ısınmanın bölgesel denizlerdeki etkilerinin anlaşılmasında bir örnek teşkil etmektedir.