MAPPING NON-PLACES THROUGH USER-GENERATED DATA: THE CASE OF ANKARA


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MELEK DEMİRÖZ

Danışman: Hacer Ela Aral

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bir fenomen olarak "yer" mimarlıktan başlayıp coğrafya ve antropolojiye kadar birçok araştırma alanında uzun zamandır oldukça tartışmalı bir konu olmuştur ve olmaya devam etmektedir. Son yıllarda, insanlar ulaşım olanakları ve dijital teknolojideki gelişmeler sonucu hızlı ve homojenleşmiş bir dünyada yaşamaktadır. Bu sebeple, buna paralel olarak mekân algısı ve deneyimi de bu gelişmelerle birlikte zamanla değişmektedir. Başka bir ifadeyle, "yer" kavramı insan ve deneyimi ile oldukça bağlantılı olduğu için, gelişen teknolojiyle değişen insan hayatıyla birlikte yer kavramı da sürekli bir değişim içindedir. Aynı doğrultuda, günümüze ait bir yer kavramının ortaya çıkması kaçınılmaz olduğu gibi, yer olgusunu kavramak da zorlaşmıştır. Yer kavramının insan algısı ve deneyimiyle birlikte öznel olduğu düşünülürse, günümüze ait yer kavramını kullanıcıların bakış açısı üzerinden tanımlamak açıklayıcı olabilmektedir. Dijital teknoloji büyük veri ile fazla miktarda bilgiye hızlı erişim sağlamaya imkan tanırken, mekanlar hakkındaki kullanıcı deneyimleri ve algısını değerlendirmek için kullanıcı tarafından üretilmiş veriye ulaşmak kolaylaşmıştır. Konum tabanlı sosyal medya platformlarının yaygınlaşması da günümüze ait yer kavramını anlamak için veri toplama ve kullanışlı hale getirme sürecine katkıda bulunmaktadır. Bu çalışmanın alandaki araştırmalara katkısı, halka açık olarak paylaşılan fotoğraf ve yorum verileriyle insanların deneyim ve algılarını ortaya çıkaran bir yöntem sunmasıdır. Bu çalışmada, yok-yerlerin yerlere, yerlerin de yok yerlere dönüşebildiği ve yok-yer tipolojilerin yok-yerlerin tüm özelliklerini aynı derecede sergileyip sergilemediği incelenmiştir. Bu tezde, bir eylem ve araç olarak haritalama yöntemiyle ortaya koymak ve internet verisi yardımıyla analiz etmek üzere Fransız antropolog Marc Augé tarafından günümüze ait yer kavramı olarak öne sürülen yok-yerler ele alınmış ve bu çerçevede örnek mekânlar seçilmiştir. Ankara şehrinden seçilen bu örnekler, alışveriş merkezleri olarak Ankamall ve Kentpark, tema parkları olarak Ankapark ve Altınpark, otel zincirleri olarak JW Marriott ve Sheraton, tren istasyonları olarak Ankara YHT Garı ve Ankara Garı, havaalanı olarak Esenboğa Havaalanı, metro istasyonu olarak Kızılay ve Ulus ve otobüs terminali olarak AŞTİ'dir.